پارادوکس وفاداری و گناه

پس از این عملیات سازمان با یک تضاد روانی بزرگ روبرو شد. اعضا می‌دانستند که در یک مسیر اشتباه حرکت کرده‌اند اما رهبری آن‌ها این اشتباه را به عنوان یک وظیفه مقدس جلوه داد. این امر باعث ایجاد یک احساس گناه جمعی شد. نسل‌های بعدی که در فضای پس از فروغ رشد کردند یاد گرفتند که هرگونه پرسشگری یا نقد درباره شکست‌ها به معنای خیانت به خون قربانیان است. این یعنی تبدیل کردن شکست به مقدس تا هیچ‌کس نتواند از مسیر تعیین شده خارج شود.

مهندسی ترس و انزوای عاطفی

فروغ جاویدان به سازمان آموخت که برای بقا باید از دنیای واقعی جدا شد. نسل‌های بعدی با این باور بزرگ شدند که «دنیای بیرون» دشمن است و تنها در حصار سازمان امنیت دارند. این انزوای عاطفی باعث شد که افراد توانایی تحلیل واقعیت را از دست بدهند. آن‌ها به جای آنکه با واقعیت جامعه مواجه شوند با واقعیت ساخته و پرداخته شده توسط رهبری زندگی کنند. این نوع تربیت نسل‌هایی را تولید کرد که نه بر اساس منطق بلکه بر اساس ترس از طرد شدن حرکت می‌کنند.

فرسایش هویت و جایگزینی با عقیده

در نسل‌های پس از فروغ، هویت فردی به مرور از بین رفت و جای خود را به هویت سازمانی داد. از آنجا که شکست بزرگ فروغ باعث شد سازمان به سمت کنترل‌های شدیدتر برود نسل‌های جدید دیگر اجازه نداشتند خودشان باشند. آن‌ها باید نسخه‌هایی از خود می‌ساختند که با ایدئولوژی اصلاح‌شده پس از سال ۶۷ همخوانی داشته باشد. این فرآیند منجر به خلق نسل‌هایی شد که بیشتر شبیه به سربازان عقیدتی هستند تا کنشگرانِ سیاسی.

آرش رضایی

نوشته تأثیر روانی فروغ جاویدان بر نسل‌های بعدی سازمان مجاهدین خلق اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

بر اساس روایت ها و شواهد عینی عناصر این گروه تروریستی مبادرت به کشتار غیر نظامیان در صحنه نمودند. به نقل از مادر شهید سیدمهدی رضوی، از شهدای عملیات مرصاد آمده است که سید مهدی در گردان مسلم لشکر 27 و در منطقه اسلام ‌آباد غرب بود که به شهادت رسید. عناصر مجاهدین چشم‌هایش را در آورده بودند، گوشهایش را بریده بودند و آنقدر به فکش ضربه زده بودند که فکش خرد شده بود و پوستش را کنده بودند و بدنش را سوزانده بودند. در بخش دیگری نقل گردیده نوشین شریفی کودک سه ساله اهل اسلام‌آباد غرب، خردسال‌ترین شهید جنایت‌های مجاهدین به اصلاح خلق در سال 1367 است که در تهاجم این گروه در روز سوم مرداد براثر اصابت گلوله مستقیم در مقابل چشم مادرش به شهادت رسید. اوج رذالت گروه جنایتکار مجاهدین در ترور زنان و کودکان بی ‌دفاع بود. 20 تن از شهدایی که توسط آنها در سال 1367 به شهادت رسیدند از زنان و کودکان بوده‌اند.

بر اساس اظهارات اعضای جدا شده از این گروه درعملیات موسوم به فروغ جاویدان سربازان وطن که برای دفاع از خاک و ناموس کشورشان در صحنه حضور داشتند، بی رحمانه به طرز هولناکی توسط این گروه به قتل رسیدند . در بخشی از سخنرانی صدام حسین رئیس جمهور وقت عراق در تیر ماه سال 1367 اعلام کرد به زودی بعد از مدتی خواهید دید که چگونه مجاهدین خلق به اعماق خاک خودشان نفوذ خواهند کرد .

نمودار جنایات جنگی گروه رجوی درعملیات مرصاد تا جایی پیش رفت که حتی از دید شبکه ضد ایرانی اینترنشینال مخفی نماند و در مصاحبه با سنابرق زاهدی از عناصر پلید و شکنجه گر گروه که خود را مسئول کمیسیون قضایی شورای کذایی معرفی می کند با صراحت خطاب به این عنصر رذل گفت: شما در عملیات مرصاد سربازان وطن که برای دفاع مقابل ارتش عراق آمده بودند هدف قرار دادید و با ارتش صدام همکاری کردید و جالب آن که سنابرق زاهدی شخصا به کشتار و جنایتشان در عملیات مرصاد اقرار نمود .

جنایات سران گروه در مرداد ماه سال 1368 بی شمار و خارج از مجال یادداشت فعلی می باشد اما نکته مهم آن بخش حقوقی داستان است که ادله ، قرائن و اماره قضایی برای اثبات جنایت جنگی عوامل گروه مجاهدین بسیار وجود دارد و علاوه بر محاکم داخلی کشور، جنایات جنگی سران گروه با توجه به گستردگی آن علیه غیر نظامیان و اموال عمومی حتما باید در محاکم بین المللی به ویژه در دادگاه کیفری بین المللی مورد بررسی گردد و النهایه استرداد امران و عاملان برای مجازات قطعی را در پی داشته باشد .

صمد اسکندری

نوشته جنایت جنگی عوامل مجاهدین خلق در عملیات فروغ جاویدان اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

گسست میان تحلیل و واقعیت

بزرگترین خطای استراتژیک رجوی در این عملیات، پروژه خودخواسته او بود. او بر اساس داده‌های غیرواقعی و گزارش‌های متملقانه باور داشت که جامعه ایران در آستانه فروپاشی کامل است و تنها با یک جرقه، شعله‌ای عظیم برخواهد آمد. این همان چیزی است که می‌توان آن را تله اطلاعاتی نامید جایی که رهبری یک سازمان به جای رصد جامعه در بازخورد آیینه‌ی اتاق فکر خود محبوس می‌شود. فروغ جاویدان گواهی بر این مدعاست که چطور ایدئولوژی می‌تواند چشم یک رهبر را بر واقعیت‌های میدانی و ژئوپولیتیک ببندد.

تبدیل نیرو به مصرف‌شونده

فروغ جاویدان تبلور یک نگاه ابزاری به انسان است. در دکترین آن زمان، نیروها نه به عنوان انسان‌های دارای حق انتخاب بلکه به عنوان فشنگ‌های استراتژیک دیده می‌شدند. رجوی با نادیده گرفتن ملاحظات کلاسیک نظامی، نیروها را در یک بن‌بست تاکتیکی قرار داد. این عملیات بیش از آنکه برای ساقط کردن نظام باشد تصفیه ساختاری نیروهایی بود که باید در آرمان رهبری ذوب می‌شدند گویی بقای سازمان نه در پیروزی بلکه در سوختن در مسیر یک توهم تضمین می‌شد.

مدیریت شکست: تولد انقلاب ایدئولوژیک به مثابه مکانیسم بقا

شاید تکان‌دهنده‌ترین بخش داستان فروغ، نه شکست در میدان نبرد بلکه مدیریت پس از آن است. چگونه سازمانی که با وعده فتح تهران نیروهایش را به قربان‌گاه فرستاد پس از شکست به جای پاسخگویی دست به انقلاب ایدئولوژیک زد؟
تحلیل‌گران تاریخ سیاسی بر این باورند که فروغ جاویدان بزرگترین بدهی استراتژیک رجوی بود. او برای فرار از پاسخگویی در برابر خانواده‌های جان‌باختگان و بازماندگان، شکست نظامی را به پیروزی ایدئولوژیک تفسیر کرد. از این زاویه انقلاب ایدئولوژیک و محدودیت‌های شدید داخلی پس از سال ۱۳۶۷، واکنش ناخودآگاه سازمان به ضربه روحی و اعتباری شکست فروغ بود. رجوی برای اینکه از فروپاشی سازمان جلوگیری کند شکست نظامی را در حصار تطهیر ایدئولوژیک زندانی کرد.

فروغی که در تاریکی ماند

فروغ جاویدان در نهایت نه یک راهبرد نظامی که یک سیاست انتحاری بود که در آن رجوی با گروگان گرفتن جان هزاران انسان سعی داشت تاریخ را به نفع توهمات خود بازنویسی کند. این عملیات نشان داد که وقتی رهبری عقیدتی ابزار نقد و کنترل واقعیت را در درون خود از بین ببرد نتیجه‌ای جز شکست تاریخی و هزینه‌های جبران‌ناپذیر انسانی نخواهد داشت. فروغ جاویدان پایان رؤیای سرنگونی برق‌آسا و آغاز عصر انزوای تشکیلاتی و استبداد داخلی در سازمان بود جایی که شکست به نام مقاومت سند خورد تا رهبرعقیدتی و متوهم همچنان بر اریکه قدرت پوشالی خود باقی بماند.

آرش رضایی

نوشته فروغ جاویدان: کالبدشکافی یک انتحار استراتژیک در دکترین رجوی اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

قانون مجازات اسلامی و قواعد عمومی توقیف اموال: در کنار قانون خاص، قواعد عمومی مندرج در قانون مجازات اسلامی و قانون آیین دادرسی کیفری نیز مبنای اقدام قضایی قرار می‌گیرند.

بر اساس این مقررات، هرگاه مال، ابزار یا منفعتی از جرم تحصیل شده باشد یا برای ارتکاب جرم مورد استفاده قرار گیرد، مرجع قضایی موظف به توقیف و درنهایت ضبط آن به نفع شاکی خصوصی یا دولت است.

در پرونده‌های مرتبط با تروریسم، این قاعده با شدت و حساسیت بیشتری اعمال می‌شود، زیرا موضوع مستقیماً با امنیت عمومی و جان شهروندان مرتبط است. یکی ازنکات مهم در این حوزه آن است که قانونگذار از واژه‌ها و ساختار‌های الزام‌ آور استفاده کرده و جایی برای تردید باقی نگذاشته است و به محض فراهم شدن دلایل کافی، دادگاه ها مکلفند: دستور توقیف حساب ها، املاک و سایر دارایی‌های مرتبط را صادر کنند، از هر گونه نقل و انتقال یا تغییر وضعیت حقوقی اموال جلوگیری کنند، در صورت اثبات جرم، حکم به ضبط دائمی دارایی‌ها صادر کنند. در این خصوص با توجه به صدور حکم قطعی 39 صفحه ای بیش از 44 نفر از اعضای جدا شده از مجاهدین خلق صادره از شعبه 55 دادگاه حقوقی روابط بین الملل تهران که مرتبط با دستور اخیر ریاست محترم قوه قضایی می باشد، این انتظار از سوی اعضای جدا شده به ویژه شاکیان پرونده علیه سران مجاهدین وجود دارد که در اسرع وقت با توجه به قطعیت حکم ، طبق قانون نسبت به اقدامات عاجل به جهت توقیف اموال سران جنایتکار و وطن فروش مجاهدین اقدامات مقتضی مبذول گردد .

صمد اسکندری نماینده حقوقی اعضای نجات یافته از گروه تروریستی مجاهدین خلق

نوشته درخواست شاکیان پرونده علیه سران مجاهدین خلق برای توقیف اموال آنها اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

مرگ ناگهانی لیندسی گراهام تنها یک فقدان سیاسی در کرسی حساس کارولینای جنوبی نیست بلکه نشانه‌ای از فرسایش نظم سیاسی قدیمی و ظهورِ جریان‌های جدید و تندرو در قلب جمهوری‌خواهان است. گراهام که از یک محافظه‌کار سنتی به یکی از متحدان استراتژیک دونالد ترامپ تبدیل شد، نمادی از این انعطاف‌پذیری ایدئولوژیک است که در آن برای رسیدن به قدرت، اصول سنتی فدای اقتدار فردی می‌شود. اما این جابه‌جایی قدرت در واشینگتن تنها یک بازی داخلی در سنا نیست این بخشی از یک روند گسترده‌تر است که می‌تواند مرز میان دموکراسی و اقدامات تروریستی و فرقه ای را کمرنگ کند.

نئوکنسرواتیسم؛ از تقابل با روسیه تا جنگ‌های فرسایشی

با تمرکز ترامپ بر تشدید تنش‌ها (مانند تهدید به جنگ با ایران) و رویکرد تندروانه‌ نئوکنسروات‌ها، سیاست خارجی آمریکا از دیپلماسی به سمت سیاست تقابل حرکت می‌کند. این جریان برخلاف اصول کلاسیک محافظه‌کاری بر پایه دشمن‌تراشی و نفی دیگری بنا شده است. وقتی سیاستمداران قدرتمند واشینگتن برای تثبیت قدرت خود به استفاده از ادبیات تند و تقابل‌گرا روی می‌آورند در واقع در حال بازتولید همان الگوی ذهنی هستند که در گروه‌های فرقه‎‌ای مشاهده می‌شود.

پیوند پنهان؛ وقتی ادعای آزادی در خدمت ساختارهای فرقه‌ای قرار می‌گیرد

اینجاست که پرسش اساسی مطرح می‌شود: چرا جریان‌های نئوکنسروات در واشینگتن، هم‌صدا با سازمان‌هایی چون مجاهدین خلق می‌شوند؟ پاسخ در اشتراک الگوی تقابل نهفته است. سازمان مجاهدین خلق ساختاری تمامیت‌خواه دارد که با قطع پیوند انسانی (مانند آنچه در نامه‌ی خانواده‌های چشم‌انتظار اسیران فرقه رجوی در آلبانی مشاهده می شود) و محصور کردن اعضا در حباب اطلاعاتی بقای خود را تضمین می‌کند.
از سوی دیگر نئوکنسرواتیسم تندرو نیز با تمرکز بر دشمن‌تراشی سیاسی و نادیده گرفتن پیچیدگی‌هایی انسانی و حقوقی، هم‌سویی ایدئولوژیکی با این نگاه دارد. حمایت سیاستمداران جمهوری‌خواه از مجاهدین خلق، نه از روی باور به دموکراسی بلکه بر اساس یک نفع استراتژیک در تقابل است. آن‌ها از سازمان استفاده می‌کنند تا ابزاری برای فشار بر دولت‌های رقیب داشته باشند دقیقاً همان‌طور که فرقه رجوی از اعضای خود به عنوان ابزارهای عملیاتی استفاده می‌کند و از آن‌ها حقِ پیوند با خانواده و حقیقت را می‌گیرد.

پارادوکس مشروعیت؛ از واشینگتن تا کمپ‌هایِ آلبانی

همان‌طور که گراهام و پیروانش در حال تغییرِ قواعد بازی سیاسی برای حفظ اقتدار ترامپ هستند سازمان مجاهدین خلق نیز در کمپ‌های آلبانی، قوانین خود را برای حفظ اقتدارِ سران وضع کرده است. تضاد میان شعارهای آزادی‌خواهانه در واشینگتن و واقعیت انزوای اجباری اعضا در کمپ‌ها نشان می‌دهد که ما با یک ائتلاف ناخودآگاه از تندروها روبرو هستیم. این ائتلاف، نه برای گسترش آزادی بلکه برای تثبیت ساختارهای قدرت بسته و سیستم تمامیت خواه فرقه ای شکل گرفته است.

زنگ خطری برای دموکراسی

مرگ لیندسی گراهام و بحران جانشینی در جمهوری‌خواهان، تنها یک اتفاق سیاسی نیست بلکه هشدار است برای تمام کسانی که فکر می‌کنند می‌توانند با تندروی فرقه‎‌ای و سیاست تقابلی دموکراسی را حفظ کنند. وقتی سیاست جهانی به سمت حمایت از گروه‌هایی می‌رود که حتی حق ارتباط انسانی اعضای خود را از آن‌ها می‌گیرند دموکراسی نه تنها در خطر قرار می‌گیرد بلکه در حال فروپاشی معنایی خود است.

آرش رضایی

نوشته از سیاست واشینگتن تا سازمان مجاهدین خلق اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

این معنا که در حیطه پدیده های انسانی و اجتماعی “حقیقت مطلق” ی وجود ندارد و صرفا نقطه نظرات متفاوت وجود دارد. محصول تاملات عمیق آدمی و انباشت تجربه های وسیع و گسترده او در اشل تاریخی ست.

که در دنیای مدرن از آن به پارادایم “عقلانیت انتقادی” یاد می شود.

حقیقت ملک آدمیان نیست که ادعای مالکیت بدان داشته باشند. هرکدام از ما بهره ای از حقیقت داریم چون رویکرد و نظرگاه های ما متفاوت است. بنابراین در دنیای مدرن باید فرصت بیان دیدگاه های مختلف فراهم گردد و از مطلق اندیشی و اینکه خودمان را در رأس قله حقیقت بدانیم باید اجتناب شود.

با پارادیم تکثرگرایی که به آهستگی در دنیای مدرن جای خود را باز نموده و درحال جایگزین شدن با مطلق اندیشی است، باید فرصت بروز و ظهور به تمام اندیشه ها داده شود و برخی به حاشیه رانده نشوند.

در چنین پارادایمی دیگر جایی برای حضور فرقه ها و گروه های ستیزه جو و خشونت طلب که خود را مالک الرقاب حقیقت میدانند وجود ندارد.

از جمله ی گروه هایی که با نگرش مطلق انگاری در دهه های اخیر در سپهر سیاسی ایران ظهور کرد سازمان مجاهدین خلق ایران است که در یک روند تدریجی و در گذر زمان چنان در مطلق اندیشی جلو رفتند که به مرور دچار دگردیسی شده و آرام آرام از اهداف و آرمان های اولیه خود فاصله گرفتند و به فرقه ای مبتذل و ستیزه جو ، استحاله و تغییر ماهیت دادند.

فلسفه وجودی و تاسیس گروه مجاهدین خلق مبارزه با امپریالیسم جهانی به سرکردگی امپریالیسم آمریکا و سگ زنجیری آن یعنی رژیم استبدادی شاه (تعابیر از منابع ، کتب و نشریات منتشر شده مجاهدین خلق در دهه ۴۰ ، ۵۰ و ۶۰ شمسی) بود. رهبران مجاهدین به تاسی از جنبش های چریکی چپ در خاورمیانه ، امریکای لاتین و آسیای جنوب شرقی به راهکارهای خشونت آمیز و قهرآمیز متوسل شدند که تاکنون ادامه دارد.

از نظر آنان، اتخاذ روش های مسالمت آمیز برای رسیدن به هدف سیاسی و سرنگونی هیئت حاکمه ، پناه بردن به خیانت و سازشکاری ست. عناصر و گروههایی که راهکارهای مسالمت آمیز در عرصه ی سیاست و پیروی از قواعد بازی دموکراتیک را تبلیغ می کنند خائن به آرمان های خلق و مبارزه هستند و مستحق مرگ و ترور می باشند.

تکیه این فرقه ستیزه جو در تاریخ فعالیت خود، بر مبارزه مسلحانه و نه گفتمان منطقی و اصلاح طلبانه است. استراتژی اساسی و همیشگی این فرقه در مسیر فعالیت هایش که تعمدا از آن با عنوان مبارزه یاد نمی کنیم- راهبرد حذف فیزیکی مخالفین و نیز اعضایی از خود که در میانه راه از همراهی با مشی مسلحانه و خشن فرقه انصراف دادند؛ بوده است.

در این مسیر و با اتکاء بر این استراتژی ده ها تن از اعضای این فرقه در سالهای قبل از سقوط رژیم پهلوی و نیز پس از آن حذف و به انحاء مختلف به قتل رسیدند.

یکی دیگر از راهبردهای اساسی این فرقه در سالیان حیات سیاسی اش، تکیه بر مشی ماکیاولیستی بوده و دقیقا بر همین اساس در نقاط حساس تاریخی حیات سیاسی خود به راحتی آرمان ها و شعارهای خود را زیر پا نهاده و بر خلاف آن عمل می کرد. چرا که به باور فرقه مجاهدین خلق “هدف وسیله را توجیه می کند”.

ازین رو در تاریخ تقریبا ۵۰ ساله عمر این فرقه مواضع متضاد و رفتارهای بوقلمون صفتانه متعددی را مشاهده میکنیم که بیان تک تک آنها مثنوی هفتاد من کاغذ خواهد شد.

رویکرد و اتخاذ جنگ مسلحانه به مثابه استراتژی و هم تاکتیک از سوی مجاهدین خلق در دو مقطع ۵۰ و ۶۰ شمسی پیامدهای مخرب و ویرانگری بر جامعه ایرانی و نیز تشکیلات مجاهدین داشت. انقلاب نوپای ایران که در معرض هجوم بیگانگان و ارتش تا دندان مسلح رژیم بعثی بود از سوی مجاهدین خلق نیز مورد یورش وحشیانه قرار گرفت. ترور کور و افسار گسیخته و درگیری سازمان یافته مسلحانه با نیروهای حامی انقلاب اسلامی ایران، روند دموکراتیزاسیون جامعه را دچار زیگزاگ و گاه پسرفت کرد و بی شک نقش ارتجاعی و ضد دموکراتیک مجاهدین خلق در تحولات اجتماعی و سیاسی پر واضح و حکایت تلخی از “چرخه دوزخی” بود که در آن گرفتار شدند.

اما در بحث های تئوریک و نظری نکته مهمی را میبایست مد نظر قرار داد. گروه ، سازمان و تشکیلاتی که ادعای مکتبی بودن می کند بی شک عملکرد و مواضع سیاسی آن از دو فاکتور “ایدئولوژی” و “شرایط عینی” تاثیر می گیرد. مکتب راهنمای عمل گروه است. در تعریف ، مکتب مجموعه هماهنگی از جهان بینی ، ایدئولوژی و استراتژی است که در یک رابطه ی ارگانیک قرار دارند و ایدئولوژی پایه و مبنای تعیین کننده ی استراتژی برای یک گروه مکتبی بشمار می آید.

دومین فاکتور تاثیرگذار در تعیین استراتژی ، تحلیل مشخص ، علمی و منطقی از شرایط ذهنی و عینی جامعه است. ارتباط بین دو فاکتور ایدئولوژی و تحلیل سیاسی از شرایط اجتماعی برای اتخاذ استراتژی ، بسیار تنگاتنگ و رابطه ای دیالکتیکی ست به مفهوم تاثیر پذیری متقابل و نه به معنای تضاد دیالکتیکی. به عبارتی ساده تر ، نوع و مکانیزم برداشت و تفسیر ما از ایدئولوژی و متون مکتبی و مذهبی و ماهیت قرائت ما از منابع ایدئولوژیک تاثیر انکارناپذیری بر شیوه و روش تحلیل ما از شرایط ذهنی و عینی جامعه دارد.

مجاهدین خلق از بدو پیدایی گروه تحت تاثیر آموزه های مارکسیسم – لنینیسم و شیدایی کودکانه به جنبش های چریکی چپ گرایانه در دهه ۶۰ میلادی در مسیر تکوین ایدئولوژیک و تدوین اسلام به مثابه ایدئولوژی راهنمای عمل ، دچار انحراف ایدئولوژیک شدند.

تفسیر و قرائت رحمانی و عقلانی از دین و مذهب که جوهره همه ادیان ابراهیمی ست جای خود را به برداشت های التقاطی ، پوزیتویستی ، دگم و ستیزه جویانه از تفکر توحیدی داد.

در واقع بنیانگذاران و کادرهای مرکزیت مجاهدین خلق در دهه ۴۰ شمسی حتی بدرستی دنباله رو دیدگاهها و نقطه نظرات حاملان اسلام انطباقی که مرحوم مهندس بازرگان و یدالله سحابی چهره های برجسته آن بودند و این جریان ریشه های تاریخی داشت که طنطاوی صاحب کتاب «الجواهر فی تفسیرالقرآن الکریم» از تئوریسین های شاخص آن بشمار می رفت ، نشدند.

اسلام مجاهدین قرائتی رادیکال و ستیزه جویانه از متون و منابع دینی بود که هیچ سنخیتی با پارادایم تفکر علمی در دنیای معاصر نداشت. آنان مارکسیسم را همچون نظریه پردازان شهیر مارکسیستی ، علم مبارزه می دانستند و از این متد و شیوه تفکر در تفاسیر و قرائت های خود از متون اسلامی بهره جستند در نتیجه به شکلی ناخودآگاه گرایش عمیقی به خشونت در اعماق ذهن رهبران و پیروان مجاهدین خلق ریشه دواند.

چون کادرهای ایدئولوژیک و سیاسی مجاهدین خلق متدولوژی مارکسیستی را به منظور تحلیل شرایط اجتماعی و تعیین استراتژی بکار بردند دچار “بیماری کودکی چپ روی” در عرصه تئوریک و عمل سیاسی شدند همان هشداری که لنین در جزوه خود از آن یاد کرد و پیروان احزاب کمونیستی را از این بیماری ویرانگر و انحرافات فرقه گرایانه و فرصت طلبانه بر حذر کرده بود.

از دیگر پیامدهای نگرش و تحلیل سیاسی و اجتماعی با پس زمینه آموزه های مارکسیستی مجاهدین خلق ، افتادن به ورطه “سکتاریسم” بود. در مناسبات درون تشکیلاتی مجاهدین خلق از ابتدای پی ریزی گروه، خصلت فرقه گرایی بسیار برجسته به نظر می رسید. آنها به دلایل امنیتی و حفظ بقاء و نیز کار ایدئولوژیک و سیاسی فشرده و تشکیلاتی ، بتدریج از واقعیت های اجتماعی ، شرایط عینی و نیز ساخت و ذهنیت جمعی جامعه ایرانی بیگانه شدند. به تعبیری گرایشات “شبه آنارشیستی” و “مارکسیستی” مجاهدین خلق، باعث شد تا آنها دنیای پیرامونی و محیط اجتماعی خود را همواره به سفید و سیاه تقسیم کنند. هر آن چه به غیر از “خود” آن هاست، در دنیای “سیاه” جای دارد. دنیای آن ها تخیلی و انتزاعی است. مجاهدین خلق که خود را یک گروه پیشرو تلقی می کردند برای رهایی توده ها (توده هایی که هیچگونه قرابتی و سنخیتی با آنان نداشتند) میبایست به استراژی قهرآمیز متوسل می شدند ، استراتژی ، تشکیل حکومت انقلابی و سرنگونی حکومت ضد انقلابی بود، و تا تحقق کامل این خواست مرکزی ، مجاهدین خلق خود را آغشته به هیچ عملی که خارج از این محدوده است، نباید کنند. هر آن چه غیر از این اتفاق افتد، به زعم آنان “اصلاح گرایی” و تمکین به بورژوازی و گرایش ضد انقلابی است.

این توهم باعث شد روز بروز مجاهدین به سمت “خشونت افسار گسیخته و ترور کور” گرایش پیدا کنند و از انگاره ها و مولفه های دنیای مدرن در مبارزه سیاسی و اجتماعی دور و دورتر شوند تا جایی که ذهن ستیزه جو ، جایگزین ذهن و شخصیت دموکراتیک در تشکیلات مجاهدین خلق شد.

حال مجاهدین خلق در کمپ اشرف 3 مستقر در کشور آلبانی با ایده ها و آموزه های متعلق به دهه 40 و 50 شمسی بسر می برند و اسیر در دنیای ذهنی خودساخته ای که کمترین سازگاری با دنیای مدرن و عصر تحولات دموکراتیک و انفجار اطلاعات ندارد.
آیا مجاهدین خلق به حاشیه تاریخ تحولات پرشتاب اجتماعی رانده شده اند؟

آرش رضایی

نوشته مجاهدین خلق و چرخه دوزخی خشونت و ستیزه جویی اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

حقیقت مطلق و خشونت: چرا ساختار فرقه‌ای مجاهدین خلق تمامیت‌خواه است؟

مقدمه

در امور انسانی – برخلاف علوم طبیعی – ما با آدم‌هایی روبه‌رو هستیم که اراده، تفسیر و تجربه‌ی متفاوتی دارند. در این حوزه هیچ‌کس نمی‌تواند ادعای تملک کامل حقیقت کند بدون آنکه به خشونت دست زده باشد.
این یادداشت می‌کوشد نشان دهد چگونه “ادعای انحصار حقیقت”، به تمامیت‌خواهی و در نهایت به خشونت سیاسی تبدیل می‌شود – با تمرکز بر ساختار فرقه‌ای سازمان مجاهدین خلق.

ادعای انحصار حقیقت: سنگ بنای ساختار فرقه‌ای مجاهدین خلق

“مطلق‌انگاری معرفتی” یعنی باور به اینکه یک فرد، گروه یا تشکیلات، حقیقت را کامل و انحصاری می‌داند: می‌داند جهان چگونه کار می‌کند، جامعه‌ مطلوب چیست، و راه رسیدن به آن کدام است. در چنین باوری، جایی برای تردید، پرسش یا دیدگاه متفاوت باقی نمی‌ماند.
سازمان مجاهدین این ادعا را از دهه‌های نخست شکل‌گیری نهادینه کرد و با مفهوم “انقلاب ایدئولوژیک” آن را عمیق‌تر ساخت. در این چارچوب، رهبرعقیدتی (مسعود رجوی) نه‌تنها مرجع سیاست، بلکه مرجع درستی و نادرستی فکری، و حتی وجدان اعضا شد. انحصار حقیقت از سطح سیاست به سطح ذهنیت سرایت کرد.

از خطای معرفتی تا خشونت ساختاری

اگر بپذیریم حقیقت مطلق در امور انسانی در دسترس نیست، آن‌گاه ادعای انحصار آن، یک عمل خشونت‌آمیز است – زیرا به‌طور ضمنی می‌گوید صداهای دیگر، تجربه‌های دیگر و زیست‌جهان‌های دیگر فاقد اعتبارند. این، نفی وجود آدم‌ها به‌عنوان انسان است.
در ساختار مجاهدین خلق، این نفی به طرد فیزیکی، انزوای اجباری، قطع ارتباط با خانواده و پاک‌سازی مخالفان درون‌سازمانی تبدیل شد. خشونت این سازمان، پیش از آنکه فیزیکی باشد، “خشونتی معرفتی” است: ابتدا حق تفاوت را سلب می‌کند، سپس حق پرسش را، و در نهایت حق زیستن متفاوت را.

رژه دوچرخه‌سواران: چهره‌ی بصری منطق مطلق

آنچه اخیرا در رژه دوچرخه‌سواران اشرف ۳ دیدیم، چهره‌ بصری همین منطق است: آدم‌هایی که دیگر سوژه نیستند، صرفاً عناصری در یک نمایش‌اند. کنترل بر بدن، لباس و حرکت، بازتاب کنترل پیشین بر فکر است:
نخست می‌گویند “ما حقیقت را می‌دانیم”، سپس می‌گویند “پس تو باید چنین بپوشی، چنین حرکت کنی، چنین فکر کنی.”
یکنواختی بصری — دوچرخه‌های مشابه، لباس‌های مشابه، ریتم مشابه — نشانه‌ی منطقی است که در آن تفاوت، فردیت و انتخاب مستقل، تهدید تلقی می‌شوند.

زنجیره‌ی سه‌گانه: حقیقت، جرم، سرکوب

رابطه‌ میان مطلق‌انگاری و خشونت را می‌توان چنین صورت‌بندی کرد:
ادعای حقیقت مطلق منجر به تعریف انحراف به مثابه جرم و سپس سرکوب جرم به مثابه وظیفه تاریخی تلقی می گردد.
نخست حقیقت مطلق ادعا می‌شود؛ سپس هر انحراف از آن جرم شمرده می‌شود؛ و در نهایت سرکوب آن جرم، نه‌فقط مجاز، بلکه “وظیفه‌ی تاریخی” تلقی می‌گردد.

نکته:
خشونت از مرحله‌ ادعای حقیقت آغاز می‌شود، نه از مرحله‌ استفاده از زور.
خشونت ابتدا در ذهن و زبان رخ می‌دهد – در لحظه‌ای که یک گروه می‌گوید “تنها من حقیقت را می‌دانم.”

غیبت زنان: آزادی گزینشی

سازمانی که سال‌هاست خود را با “رهبری زنانه” و “آزادی زن” معرفی کرده، چرا در یک نمایش عمومی تصویری مرد محور ارائه می‌دهد؟ پاسخ در همان منطق مطلق‌انگارانه است: زن در این ساختار، نه به‌عنوان سوژه‌ آزاد، بلکه به‌عنوان نماد مشروعیت‌بخش به کار گرفته می‌شود.
آزادی اگر گزینشی باشد – یعنی تنها در جاهایی مجاز باشد که به بازتولید تصویر رسمی کمک کند – دیگر آزادی نیست؛ نمایش است.

اتاق پژواک و واقعیت موازی

در ساختار فرقه‌ای، یک روایت بارها بازتولید می‌شود تا جای واقعیت را بگیرد. اعضا به‌جای مواجهه با جامعه‌ واقعی، با نسخه‌ای بازسازی‌شده مواجه‌اند که در آن تفاوت‌ها و مخالفت‌ها حذف شده‌اند.
وقتی فقط صدای خودت را می‌شنوی، خیال می‌کنی اکثریت با توست. رژه‌ دوچرخه‌سواران مجاهدین خلق در اشرف 3 بیش از آنکه نشانه‌ پویایی باشد، نشانه‌ی “حیات مصنوعی” است: جامعه‌ واقعی حذف می‌شود تا سازمان خود را نماینده‌ مردم معرفی کند.

دموکراسی، شیوه‌ شناخت است نه صرفاً شیوه‌ حکومت

دموکراسی یعنی پذیرش اینکه هیچ‌کس صاحب حقیقت کامل نیست، و بنابراین همه باید حق سخن، نقد و حضور داشته باشند. این دقیقاً نقطه‌ مقابل مطلق‌انگاری فرقه‌ای است.
سازمان مجاهدین خلق که در درون خود حق تفاوت و پرسش را به‌رسمیت نمی‌شناسد، نمی‌تواند در بیرون مدعی آزادی و دموکراسی باشد. ادعای مبارزه برای “ایران آزاد” از سوی تشکیلاتی که در درون خود آزادی را سرکوب می‌کند، فاقد وجاهت است.

کلام آخر

حقیقت در امور انسانی نه مطلق است و نه نسبی محض؛ “فرآیندی است که در گفت‌وگوی آزاد و در فضایی که شک و پرسش مجاز است، زنده می‌ماند.” هر ساختاری – چه مجاهدین، چه هر نیروی دیگر – که این فضا را در درون خود مسدود کند، نه‌فقط حقیقت را کشته است، بلکه زمینه‌ خشونت را فراهم ساخته است.

پرسش: مدلی که در آن فردیت و آزادی در درون سازمان مجاهدین خلق سرکوب می‌شود، چگونه می‌تواند الگوی “ایران آزاد” باشد؟ تا زمانی که آزادی و پرسشگری در درون تشکیلات مجاهدین سرکوب شود، ادعای مبارزه برای آزادی ایران فاقد وجاهت است – نه‌چون مدلی بهتر در دست نیست، بلکه چون خود این مدل، مسئله است، نه راه‌حل.

آرش رضایی

نوشته تحلیلی بر ساختار کنترل در سازمان مجاهدین خلق اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

در میان گروه‌های سیاسی مخالف نظام جمهوری اسلامی ایران، سازمان مجاهدین خلق الگوی متفاوتی از جدایی کادرهای تشکیلاتی و ریزش نیرو را تجربه می‌کند. برخلاف سایر گروه‌های اپوزیسیون که اعضای جداشده آن‌ها معمولاً یا سکوت می‌کنند و یا به فعالیت‌های پراکنده و بی‌صدا روی می‌آورند، جداشدگان از این سازمان رفتاری کاملاً متفاوت دارند. آن‌ها پس از خروج، به شدت و با ادبیاتی صریح، نسبت به ساختار داخلی، مدیریت و رویکردهای رهبری سازمان خود موضع‌گیری می‌کنند. این رفتار که به نظر می‌رسد یک واکنش تهاجمی است، در واقع ریشه‌های عمیقی در ساختار سیاسی و آسیب‌های روانی ناشی از زندگی در یک سازمان “تمام‌گرا” دارد. این مقاله با نگاهی ساده اما مستدل، به بررسی دلایل این ریزش و چرایی رفتار جداشدگان می‌پردازد.

ساختار سازمان؛ وقتی سیاست با زندگی شخصی ادغام می‌شود

یکی از اصلی‌ترین دلایل ریزش نیرو در مجاهدین خلق، ماهیت خاص ساختار آن است. در احزاب سیاسی معمولی، فرد عضو یک حزب است تا برای اهداف سیاسی فعالیت کند، اما زندگی شخصی، عقاید مذهبی و روابط خانوادگی او تحت کنترل حزب نیست. اما در مجاهدین خلق، ما با ساختاری روبرو هستیم که تمام ابعاد زندگی فرد را در بر می‌گیرد.
این نوع ساختار که می‌توان آن را “سازمان تمامیت خواه” نامید، از طریق کنترل شدید بر زمان، اطلاعات، روابط اجتماعی و حتی احساسات اعضا عمل می‌کند. وقتی یک سازمان سعی می‌کند به جای “هم‌فکری”، “هم‌سویی اجباری” ایجاد کند، شکاف میان واقعیت‌های بیرونی و شعارهای درونی سازمان بزرگ‌تر می‌شود. با گذشت زمان، وقتی اعضا با واقعیت‌های جهان خارج یا تضادهای داخلی سازمان مواجه می‌شوند، این فشار روانی غیرقابل تحمل شده و خروج از سازمان، تنها راه رهایی آن‌هاست.

چرا جداشدگان با شدت به سازمان می‌تازند؟

سوال مهم این است: چرا فردی که سال‌ها برای یک آرمان جنگیده، پس از جدایی، با تمام قدرت علیه آن مبارزه می‌کند؟ پاسخ را می‌توان در دو مفهوم ساده یافت:

الف: بازسازی هویت و فاصله گرفتن از گذشته

فردی که سال‌ها در یک محیط بسیار بسته و کنترل‌شده زندگی کرده، پس از خروج، دچار نوعی “شوک هویتی” می‌شود. او برای اینکه بتواند دوباره خودش را به عنوان یک انسان مستقل تعریف کند، باید تمام آن چیزی را که در سازمان بوده، پس بزند. این یعنی برای اینکه “خود جدید” او شکل بگیرد، باید “خود قدیمی” او که متعلق به سازمان بود، کاملاً تخریب شود. بنابراین، نقد تند و شدید سازمان، در واقع ابزاری است برای جدا کردن خودِ واقعی فرد از گذشته‌ای که برایش دردناک یا اشتباه بوده است.

ب: ناهماهنگی ذهنی و نیاز به حقیقت

وقتی فرد متوجه می‌شود که باورهایش با واقعیت‌های سازمان در تضاد است، دچار نوعی آشفتگی ذهنی می‌شود. برای خلاص شدن از این آشفتگی، او ناچار است تمام آن باورهای غلط را به چالش بکشد تا بتواند دوباره به آرامش ذهنی برسد. در واقع، این خشم، واکنشی است به سال‌ها سرکوب حقیقت در درون تشکیلات.

تفاوت با سایر گروه‌های سیاسی

در گروه‌های دموکراتیک یا حزبی، جدایی معمولاً یک تصمیم سیاسی است؛ فرد از حزب “الف” به حزب “ب” می‌رود یا کناره‌گیری می‌کند. اما در مجاهدین خلق، جدایی یک “قطع رابطه” است. از آنجا که سازمان پیوندهای عاطفی و اجتماعی شدیدی با اعضا ایجاد کرده است، جدایی از آن مانند جدا شدن از یک خانواده اجباری است.

جمعبندی

ریزش نیرو در سازمان مجاهدین خلق صرفاً یک پدیده سیاسی نیست، بلکه نتیجه‌ مستقیم ساختار بسته و کنترل‌گر آن است. این سازمان با تلاش برای کنترل تمامی ابعاد زندگی اعضا، در نهایت باعث ایجاد فشار روانی شدیدی می‌شود که منجر به خروج نیروها می‌گردد. رفتار جداشدگان نیز، اگرچه ممکن است از نگاه بیرونی تند به نظر برسد، اما در تحلیل روان‌شناختی، تلاشی برای بازیافتن هویت مستقل و رهایی از ساختاری است که زندگی آن‌ها را محدود کرده بود.

آرش رضایی (کارشناس ارشد علوم سیاسی و روابط بین الملل)

نوشته از کنترل نیرو تا فروپاشی در تشکیلات مجاهدین خلق اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

رهبران تشکیلات ستیزه جوی رجوی دیدگاه ایدئولوژیک و اما قرون وسطایی در مواجه شدن با “زن” ارائه میدهند. آنان اتوپیا و آرمانی برای جایگاه زن متصور هستند که در دنیای واقعیت و رابطه های انسانی به تحقیر زن و تلقی فاشیستی و شیء واره از او منجر می گردد. زن در مناسبات مجاهدین موجودی ست عاری از هر گونه احساسات متعالی مادرانه، زنانه، عاشقانه و امیال این جهانی که می بایست با ستیزه جویی، خشونت و ترور مسیر به قدرت رسیدن رهبرعقیدتی مجاهدین را محقق سازد.

آرمان شهری که رهبران فرقه رجوی در پی تبیین و تحقق عملی آن هستند بی نیاز از توصیف و فهم مبانی دموکراتیک و پایبندی به انگاره های عقلانیت انتقادی و تفکر مدرن است و تاکید بر اینکه رهبران مجاهدین خلق به تاریخمندی همه ایده ها و خواسته های بشری باور ندارند آنان برای همه چیز ذات و سرشتی تغییر ناپذیر می شناسند به طوریکه مطلق انگاری در تفکر و رفتار سیاسی، شاخص مهم و گریزناپذیر آنان است.

رهبران فرقه ستیزه جو و خشونت طلب رجوی بر این باور نبودند که همه چیز در جوی زمان شسته و دگرگون می شود و عینیت یافتن ارزش های اجتماعی و انسانی چون آزادی، دموکراسی، حقوق بشر، همبستگی ملی، مدارا و تحمل دیگران بر پایه ی باور به عدم قطعیت در پدیده های انسانی و اجتماعی، امکانپذیر و میسر خواهد شد.

متاسفانه سران و اعضای فرقه رجوی با باور و اتکا به دگم های ساخته و پرداخته ذهن بیمار و زشت رهبرعقیدتی و تابوهای ایدئولوژیک متعلق به دوران ماقبل مدرنیته، هیچ تصویر و تصوری از جهان و انسان مدرن مطابق با واقعیت و نزدیک به حقیقت را متصور نشدند و به این امر مشهود و گزاره منطقی نپرداختند که اگر تابوها، دگم های ایدئولوژیک و مغایر با حقیقت و واقعیت در دوران انفجار اطلاعات و عصر تحولات دموکراتیک، مورد نقادی ژرف و بازنگری اساسی قرار نگیرد مناسبات تشکیلاتی آنها همچون کف روی آب از هم می پاشد و از میان می رود.
واقعیت های گزنده و دردناکی که زنان رها شده از مناسبات قرون وسطایی و زن ستیز فرقه مجاهدین (مرضیه قرصی، نسرین ابراهیمی، مریم سنجابی و…) در رابطه با پوچی و سستی مناسبات درونی تشکیلات و سرکوب احساسات زنانه به شکلی همه جانبه مطرح میکنند اذعان به واقعیتی آشکار است. اینکه رهبری فرقه آگاهانه اقدام به تهی نمودن زن از همه ویژگی های زنانه برای استثمار و بردگی او می کند.

اگر در نگاه سودجویانه و ابزاری سیستم سرمایه داری جهانی به تعبیر دکتر شریعتی “زن” چون موجودی دو پا برای لذت جویی صرف تلقی می گردد در تفکر و نگرش ستیزه جویانه رهبران مجاهدین خلق “زن” همچون برده ای مسلح ، مطیع و سرشار از نفرت قلمداد می گردد که به زعم آنان از خصلت های بازدارنده و مخربی چون عشق، احساسات زنانه و مادرانه بایستی پاک و منزه گردد؟!

در حقیقت واکاوی و آنالیز جایگاه زن در اندامواره فکری فرقه رجوی و هر آنچه که در لایه های زیرین مناسبات قرون وسطائی در کمپ اشرف می گذرد رو به سیاهی و تاریکی است که ثمره ای جز ناامیدی و از هم گسیختگی ذهنی و روانی برای زنان تشکیلاتی نداشته است.

مطالعه و تامل بر خاطرات، مشاهدات و افشاگری های افراد با سابقه مجاهدین خلق، خانم ها بتول سلطانی، مرضیه قرصی و نسرین ابراهیمی و دهها زنی که از اسارت دار و دسته رجوی رهایی یافته و به نکات تلخ و غم انگیزی از وضعیت زنان در تشکیلات رجوی پرداخته اند حاکی از شرایط بغرنجی است که رهبران فرقه، با اتخاذ رفتارهای باسمه ای، آمرانه و با تکیه بر ذهنیت مطلق اندیش و تابوگرا در مواجه شدن با زنان تشکیلاتی، به عمد و آگاهانه مناسباتی را پی میریزند تا زنان فارغ از برخورداری از هر گونه هویت مستقل در مسیر اطاعت کورکورانه و سپس ناخواسته در عملیات انتحاری و تبهکارانه سر از پا نشناسند و لحظه ای درنگ نکنند.

رهبران فرقه تروریستی مجاهدین در این توهم بیمارگونه بسر می بردند و می برند که با چنین سازوکار غیردموکراتیک و غیرانسانی خواهند توانست آزادی را برای زنان به چنگ آورند، آنان نمی خواهند درک کنند آرمان دموکراسی خواهی و دفاع از حقوق زن هدفی انسانی و اخلاقی ست که بر پایه روش های دموکراتیک حاصل خواهد شد و رفتار جنون آمیز تروریستی و بهره گیری نابخردانه از ستیزه جویی و خشونت طلبی محض، ویرانگر مرزهای مدرن، اخلاق و رفتار مدنی ست که در نهایت “خود ویرانگری” را برای آنها به ارمغان خواهد آورد.

زنان جدا شده از تشکیلات رجوی در خاطرات و گفت‌وگو با اصحاب رسانه نکات تکاندهنده ای را بازگو می کنند. آنان طی سالهای طولانی اقامت در کمپ ها و در واقع اسارتگاههای مجاهدین و تجربه درک شرایط و مقاطع گوناگون، از نزدیک شاهد آلام و اندوه فراوان همجنسان شان در اسارتگاه اشرف بودند.

بررسی موشکافانه و تاملی ژرف بر مشاهدات و گفته های زنان جدا شده و با سابقه فرقه رجوی و ارتش به اصطلاح آزادیبخش ملی، آدمی را به این نتیجه می رساند که مناسبات درونی مجاهدین خلق رو به تاریکی دارد زیرا با شالوده های دموکراتیک و آزادی خواهانه به شکلی بنیادین و عمیق ناسازگار و ناهمخوان است.

براستی رفتار خشونت آمیز دار و دسته رجوی با زنان در درون مناسبات و چه در خارج از آن، نشانه داشتن قدرت و اقتدار نیست که نشانه ضعف و اضمحلال تدریجی است.

نقش و جایگاه زن در مناسبات تشکیلاتی فرقه رجوی در نگاه کادرهای تشکیلاتی جدا شده زن نامطلوب و ناامیدکننده است. فضائی تیره و تار را به تصویر می کشد و مبتنی بر این امر مشهود که زن از وضعیتی پارادوکسیکال برخوردار است.

شعار هژمونی زنان از سوی رهبر عقیدتی مجاهدین خلق فریبی بیش نیست زیرا زنان این فرقه در تاروپود عنکبوتی مناسبات درون تشکیلاتی، گرفتار نمادها، سمبل ها و شرایطی هستند که آزادی در آن معنا و مفهوم حقیقی خود را از دست داده است و براستی زنان قادر به پی ریزی هویت مستقل خویش نیستند.

هراس از دست دادن هویت زنانه، نقش و جایگاه مادرانه و نیز تنهایی زنان در مناسبات تشکیلاتی رجوی ، واقعیتی انکارناپذیر است.

سرکوب امیال عاطفی و جنسی، عدم توجه به نیازهای مادرانه و احساسی زن و توانایی های زنانه از زن تشکیلاتی در درون مناسبات مجاهدین خلق، متاسفانه انسانی تک ساحتی و تک بعدی ساخته است.

اما طرح تناقض ها، ابهام ها و نکاتی که اعضای زن جدا شده فرقه رجوی در مصاحبه ها و خاطرات شان در شرح رویدادها و تحولات بوقوع پیوسته در اسارتگاه اشرف پرداخته اند در عین حال روایتگر نکات امید بخش نیز هست. ارائه فاکت های گوناگون، متعدد و بیشمار از عاصی شدن زنان مستقر در فرقه رجوی علیه وضع موجود و مناسبات حاکم بر تشکیلات مجاهدین، سیگنال و پالس های مثبتی ست که در فروپاشی “حصارها و مرزهای زن ستیز و تحقیر آمیز” فرقه رجوی در آینده نزدیک نقش بنیادین ایفا خواهند نمود.

زنان جدا شده تشکیلات رجوی در مصاحبه ها و خاطرات شان تصریح دارند بعد از جنگ دوم (آمریکا و عراق) روند رو به رشد جست و جوی خویش از سوی زنان مستقر در تشکیلات واقعیتی ست که رهبران مجاهدین سعی وافر در لاپوشانی آن داشته و دارند اما روندی که در فرقه مجاهدین آغاز شده است حکایت درخور و روشنی ست که به نوعی تابوشکنی در بیان تجربه های حسی، عاشقانه و انسانی زنان در تشکیلات راه می برد و به گفتن “ناگفته ها” و طغیان علیه وضع موجود می انجامد.

طرح علنی تناقض ها در نشست های عمومی در تشکیلات، کنش ها و واکنش ها، چالش ها و درگیری های روز افزون کادرهای تشکیلاتی زن با مسئولین و فرماندهانشان بیانگر عاصی شدن آنان بر مناسبات قرون وسطائی و زن ستیز فرقه رجوی است زیرا سران فاشیست مجاهدین “زن تشکیلاتی را در محدودیت های توصیف ناپذیر، ملا آور و تنگ تشکیلاتی به ستوه آورده اند تا آنجائیکه منجر به، میل به گفتن ها و شکستن سدها و حصارهای ذهنی و تشکیلاتی فرقه رجوی شده است.

با امید به رهایی و نجات همه زنان تحت سیطره تشکیلات زن ستیز رجوی و بازگشت آنان به دنیای آزاد و کانون گرم خانواده.

آرش رضایی

نوشته عصیان کادرهای تشکیلاتی زن در مجاهدین خلق اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

زندگی‌نامه و پیشینه مسعود خدابنده

مسعود خدابنده متولد سال ۱۳۳۵ در تهران است. او پیش از انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ به‌عنوان یکی از هواداران (سمپات‌ها) سازمان مجاهدین خلق فعالیت خود را آغاز کرد. پس از انقلاب، با تشدید فعالیت‌های این سازمان، خدابنده به عضویت رسمی آن درآمد و به‌تدریج در رده‌های مختلف تشکیلاتی، از جمله عضویت در شورای مرکزی، فرماندهی در ارتش آزادی‌بخش ملی، و نهایتاً مسئولیت مستقیم تیم حفاظت مسعود و مریم رجوی، ارتقا یافت. او با نام مستعار «رسول» در سازمان شناخته می‌شد و به دلیل نزدیکی به سران این تشکیلات، به اطلاعات حساسی از فعالیت‌ها و روابط داخلی و خارجی مجاهدین دسترسی داشت.

خدابنده بیش از دو دهه (از پیش از انقلاب تا سال ۱۳۷۵) در این سازمان حضور داشت و در عملیات‌ها و فعالیت‌های متعددی در ایران، عراق، اروپا، و کشورهای عربی مشارکت کرد. او همچنین مسئولیت انتقال برخی از اعضای کلیدی سازمان، از جمله محمدرضا کلاهی (عامل انفجار حزب جمهوری اسلامی) و مسعود کشمیری (عامل انفجار دفتر نخست‌وزیری در سال ۱۳۶۰)، را بر عهده داشت. این تجربه‌ها او را به یکی از منابع مهم اطلاعات درباره پشت‌پرده فعالیت‌های مجاهدین تبدیل کرده است.
در سال ۱۳۷۵، پس از سال‌ها فعالیت در این سازمان، خدابنده به دلایل مختلفی از جمله آنچه خود «سیاه‌ترین سال‌های عمرش» توصیف کرده، از مجاهدین جدا شد و از آن زمان تاکنون به نقد و افشاگری علیه این تشکیلات پرداخته است. او در حال حاضر در خارج از ایران زندگی می‌کند و فعالیت‌هایش عمدتاً بر روشنگری درباره ماهیت فرقه‌ای و اقدامات غیرانسانی مجاهدین متمرکز است.

فعالیت‌های مسعود خدابنده پس از جدایی

پس از جدایی از سازمان مجاهدین خلق، مسعود خدابنده به یکی از منتقدان سرسخت این تشکیلات تبدیل شد. فعالیت‌های او در این زمینه شامل موارد زیر است:

انتشار کتاب “تهران تا تیرانا”
یکی از مهم‌ترین اقدامات خدابنده، نگارش و انتشار کتاب خاطراتش با عنوان “تهران تا تیرانا” است که توسط محمدجعفر بگلو تدوین و در سال ۱۴۰۱ (۲۰۲۲ میلادی) توسط انتشارات شهید کاظمی منتشر شد. این کتاب در سه بخش تنظیم شده است:
پیش از عضویت: شرح زندگی و انگیزه‌های اولیه خدابنده برای پیوستن به مجاهدین.
دوران حضور در سازمان: روایت‌هایی از فعالیت‌ها، عملیات‌ها، و روابط داخلی و خارجی مجاهدین.
جدایی از سازمان: دلایل و فرایند جدایی او از این تشکیلات.
این کتاب به دلیل حافظه قوی و تحلیل‌های دقیق خدابنده، به منبعی مهم برای شناخت بهتر سازمان مجاهدین تبدیل شده است.

مصاحبه‌ها و گفت‌وگوها
خدابنده در سال‌های اخیر در گفت‌وگوهای متعدد با رسانه‌های مختلف، از جمله تلویزیون کلیدواژه، ایرانیک تی‌وی، و خبرگزاری‌هایی مانند ایسنا، به افشاگری درباره عملکرد مجاهدین پرداخته است. او در این مصاحبه‌ها به موضوعاتی چون همکاری مجاهدین با رژیم صدام حسین، اسرائیل، و عربستان سعودی، و همچنین سوءاستفاده از اعضا اشاره کرده است.

فعالیت در انجمن نجات و ایران اینترلینک
خدابنده به همراه برادرش ابراهیم خدابنده (که او نیز از اعضای جداشده است) در انجمن نجات و وب‌سایت ایران اینترلینک فعالیت داشته و به اطلاع‌رسانی درباره وضعیت اعضای گرفتار در کمپ‌های مجاهدین، به‌ویژه در آلبانی، پرداخته است. این فعالیت‌ها با هدف کمک به خانواده‌هایی انجام می‌شود که به دنبال ارتباط با عزیزان خود در این سازمان هستند.

افشاگری‌های سیاسی
او در مقاطع مختلف، از جمله در نامه‌ای سرگشاده به کاترین اشتون (نماینده وقت اتحادیه اروپا در سال ۲۰۱۳)، هشدارهایی درباره استفاده اسرائیل و برخی قدرت‌های غربی از مجاهدین به‌عنوان ابزاری برای برهم زدن مذاکرات بین‌المللی با ایران ارائه کرده است.

نقطه‌نظرات انتقادی مسعود خدابنده درباره مجاهدین خلق

مسعود خدابنده دیدگاه‌های انتقادی خود را بر اساس تجربه مستقیم و طولانی‌مدت در سازمان مطرح کرده است. مهم‌ترین نقطه‌نظرات او عبارت‌اند از:

ماهیت فرقه‌ای سازمان
خدابنده معتقد است که مجاهدین خلق دیگر یک سازمان سیاسی مستقل نیست، بلکه به یک فرقه کوچک و دیکتاتوری تبدیل شده است. او ساختار درونی آن را به شدت متمرکز و تحت کنترل مسعود و مریم رجوی توصیف می‌کند و می‌گوید که اعضا از حقوق اولیه انسانی، مانند ارتباط با خانواده یا دسترسی به دنیای بیرون، محروم هستند.

تروریسم و جنایت علیه مردم ایران
او صراحتاً مسئولیت مجاهدین در عملیات تروریستی مانند انفجارهای ۷ تیر و ۸ شهریور ۱۳۶۰ را تأیید کرده و می‌گوید مسعود رجوی در جلسات خصوصی این اقدامات را به‌عنوان “خشم خلق قهرمان” توجیه می‌کرد. خدابنده این اقدامات را نه‌تنها علیه نظام، بلکه علیه مردم ایران می‌داند.

همکاری با دشمنان خارجی
خدابنده بارها به همکاری مجاهدین با رژیم صدام حسین در جریان جنگ ایران و عراق، و پس از آن با اسرائیل و عربستان سعودی، اشاره کرده است. او در مصاحبه‌ای ادعا کرده که خود شخصاً سه کامیون طلا از عربستان برای مجاهدین منتقل کرده و این سازمان را ابزاری در دست قدرت‌های خارجی برای فشار بر ایران می‌داند.

سوءاستفاده از اعضا
او وضعیت اعضای گرفتار در کمپ‌های مجاهدین، به‌ویژه در آلبانی، را اسف‌بار توصیف کرده و می‌گوید این افراد به بردگی کشیده شده‌اند و از ارتباط با دنیای بیرون منع شده‌اند. خدابنده آینده‌ای تاریک برای این اعضا پیش‌بینی می‌کند، به‌ویژه با توجه به میانسالی و کهولت بسیاری از آن‌ها.
بی‌اعتباری سیاسی
به اعتقاد خدابنده، مجاهدین دیگر پایگاه مردمی ندارند و حتی حامیان خارجی‌شان نیز آن‌ها را به‌عنوان بخشی از اپوزیسیون جدی ایران نمی‌شناسند، بلکه به‌عنوان ابزاری ذخیره برای مقاصد خاص نگه داشته‌اند.

تأثیر فعالیت‌های خدابنده

فعالیت‌های مسعود خدابنده تأثیر قابل‌توجهی بر افشای ماهیت سازمان مجاهدین خلق داشته است. او به دلیل جایگاه سابقش در این سازمان و دسترسی به اطلاعات دست اول، به‌عنوان یک منبع معتبر شناخته می‌شود. افشاگری‌های او نه‌تنها برای محققان و مورخان، بلکه برای خانواده‌های اعضای گرفتار در این تشکیلات نیز ارزشمند بوده است. با این حال، مجاهدین کینه عمیقی از او دارند، که نشان‌دهنده تأثیرگذاری انتقاداتش است.

افشاگر ماهیت فاشیستی و تروریستی تشکیلات رجوی

مسعود خدابنده با بیش از دو دهه تجربه در سازمان مجاهدین خلق و فعالیت‌های گسترده پس از جدایی، به یکی از مهم‌ترین منتقدان این تشکیلات تبدیل شده است. او از طریق کتاب، مصاحبه‌ها، و فعالیت های رسانه ای، تلاش کرده تا پرده از جنایات، سوءاستفاده‌ها، و وابستگی‌های خارجی مجاهدین بردارد. نقطه‌نظرات او، که ریشه در مشاهدات مستقیم و تحلیل‌های عمیق دارد، تصویری روشن از تبدیل یک سازمان سیاسی به یک فرقه مخرب ارائه می‌دهد. فعالیت‌های خدابنده نه‌تنها آگاهی‌بخش بوده، بلکه به‌عنوان هشداری برای جلوگیری از فریب‌خوردن دیگران توسط این تشکیلات عمل کرده است.

آرش رضایی

نوشته روایت مسعود خدابنده از فرقه رجوی اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

لیندسی گراهام همواره یکی از تندروترین و در عین حال بحث‌برانگیزترین چهره‌های سیاست خارجی در سنای ایالات متحده بود. او همواره در سنت سیاسی سنا، از چهره‌های پیشرو در رویکرد مداخله‌گرایانه و در عین حال جنجالی در حوزه سیاست خارجی شناخته شده است او را می‌توان نماد جریان “نئوکنسرواتیسم” دانست که بر مداخله‌گرایی نظامی و برتری‌جویی استراتژیک تأکید می‌ورزید. رویکرد سیاسی او، نه بر پایه دیپلماسی سنتی، بلکه بر مدار سیاست‌های سخت‌گیرانه و تقابل‌گرا بنا شده بود. او در طی دهه‌های فعالیت خود، همواره از سیاست‌های تهاجمی برای حفظ هژمونی آمریکا در منطقه خاورمیانه دفاع کرد. یکی از اصلی‌ترین محورهای تقابل او، موضع‌گیری‌های تند و بی‌امان علیه جمهوری اسلامی ایران بود.

گراهام ایران را نه یک بازیگر منطقه‌ای با پیچیدگی‌های داخلی، بلکه صرفاً یک “تهدید وجودی” برای منافع آمریکا می‌دید. این نگاه تقابلی، فضای دیالوگ و مذاکره را در سیاست خارجی ایالات متحده به شدت محدود می‌کرد. از منظر انتقادی، رویکرد او بیشتر بر پایه ایجاد ترس از دیگری و تقویت بودجه‌های نظامی استوار بود. او با اتخاذ موضعی دوآتشه، تلاش می‌کرد تا مرزهای میان امنیت ملی آمریکا و منافع استراتژیک متحدانش را از میان ببرد. یکی از ابعاد عجیب و قابل تأمل در کارنامه او، نوعی هم‌سویی استراتژیک با برخی گروه‌های اپوزیسیون خشونت طلب ایرانی بود. گروه‌هایی که، همواره از موضع‌گیری‌های تند او علیه تهران استقبال می‌کردند. این استقبال، از یک پیوند ایدئولوژیک ناشی نمی‌شد، بلکه بر پایه یک اتحاد منافع گذرا بود. مجاهدین خلق در گراهام، حامی قدرتمندی برای استراتژی تغییر حکومت از طریق فشار خارجی می‌دیدند. گراهام نیز از این گروه‌ها به عنوان ابزارهای فشار و نفوذ در ساختار سیاسی ایران استفاده می‌کرد. این رابطه، نمونه‌ای بارز از استفاده متقابل برای پیشبرد اهداف مشخص بود.
از یک سو، گروه‌های اپوزیسیون به نفوذ خود در واشنگتن می‌افزودند و از سوی دیگر، گراهام ابزاری برای مشروعیت بخشیدن به دیدگاه‌های نظامی‌گرایانه خود داشتند.

میراث تقابل؛ تحلیل انتقادی رویکرد لیندسی گراهام و پیوندهای استراتژیک آن با گروههای برانداز و اپوزیسیون

تحلیلگران معتقدند این هم‌دلی، نوعی ساده‌انگاری نسبت به واقعیت‌های پیچیده اجتماعی ایران است. نگاه گراهام به مسائل داخلی ایران، همواره از دریچه امنیت ملی و هندسه قدرت گذشت. او با نادیده گرفتن ملاحظات فرهنگی و اجتماعی، تنها به دنبال یافتن نقاط اصطکاک بود. این رویکرد، منجر به سیاست‌هایی شد که بیشتر به بی‌ثبات کردن منطقه منجر می‌شد تا ایجاد نظم پایدار. او نماد آن بخش از ساختار سیاسی آمریکا بود که صلح را در گرو تسلط نظامی می‌دید. برای او، قدرت سخت تنها زبان معتبر برای تعامل با قدرت‌های منطقه‌ای بود. این تفکر، ریشه در سنت‌های کلاسیک مداخله‌گری در سیاست خارجی ایالات متحده داشت.

حمایت از حمله به زیر ساخت های ایران

از او نه تنها به عنوان یکی از حامیان اصلی جنگ با ایران بلکه یکی از اثر گذارترین افراد بر دونالد ترامپ برای حمله به ایران در سال ۱۴۰۴ نام برده شده است.او حتی عربستان سعودی را نیز برای آنکه مستقیما با ایران وارد جنگ شود تحت فشار می گذاشت.
در حالیکه سازمان عفو بین الملل تاکید داشت تهدیدها برای حمله به زیر ساخت های انرژی در ایران می تواند منجر به جنایت جنگی گردد ؛ گراهام از حامیان اصلی حمله به زیرساخت های انرژی ایران بوده. وی پس از آتش بس در 27 اردیبهشت طی مصاحبه با برنامه ملاقات با مطبوعات از تلوزیون ان‌بی‌سی نیوزگفت: اگر دوباره به جنگ برگردیم من تاسیسات انرژی را در راس اهداف قرار می دهد. این نقطه ضعف آنهاست. یکی از سخنگویان سازمان عفو بین الملل درباره تهدید به حمله به زیر ساختهای انرژی ایران گفت: رئیس جمهور دونالد ترامپ باید تهدیدات عمیقاً غیرمسئولانه خود مبنی بر اقداماتی که آسیب فاجعه‌باری به میلیون‌ها غیرنظامی وارد می‌کند را پس بگیرد. تصمیم به عدم انجام چنین حملاتی باید بر اساس تعهدات ایالات متحده تحت قوانین بین‌المللی بشردوستانه برای جلوگیری از آسیب به غیرنظامیان باشد – نه بر اساس نتیجه مذاکرات سیاسی. انجام چنین حملاتی عواقب ویرانگر بلندمدتی خواهد داشت و چارچوب قانونی بین‌المللی طراحی شده برای محافظت از غیرنظامیان در زمان جنگ را به شدت تضعیف می‌کند.
انتقاد بزرگی که به او وارد است، استفاده از گروه‌های اپوزیسیون برای توجیه مداخلات نظامی است. این امر باعث می‌شود که مرز میان حمایت از آزادی و پیشبرد منافع ژئوپلیتیک در آثار او کمرنگ شود. گراهام در واقع، از ابزار تضادها برای تقویت جایگاه خود در ساختار قدرت استفاده می‌کرد.

او با ایجاد فضای تقابل، توانست همواره در صدر اولویت‌های امنیتی واشنگتن باقی بماند. میراث او، بازتاب‌دهنده دوران پر تنش و مداخلات‌گرایانه سیاست خارجی آمریکا در قرن بیست و یکم است. او به عنوان چهره‌ای شناخته می‌شود که از سیاست خارجی به عنوان ابزاری برای بازتولید قدرت استفاده کرد. این نگاه، همواره با انتقادات جدی از سوی طرفداران واقع‌گرایی در سیاست مواجه بود. در نهایت، تحلیل زندگی سیاسی او نشان می‌دهد که چگونه منافع گروه‌های ستیزه جو و سیاستمداران نظامی می‌تواند در یک نقطه مشترک تلاقی کند. این نقطه مشترک، نه بر پایه ارزش‌های دموکراتیک، بلکه بر پایه استراتژی‌های فشار و تغییر است. میراث او در تاریخ سیاسی آمریکا، به عنوان سناتوری ثبت خواهد شد که همواره بر لبه تیغ تقابل حرکت کرد. در دنیایی که نیاز به دیپلماسی بیشتر است، رویکرد او یادآور دوران تلاطم‌های نظامی و رویکردهای تهاجمی است.

آرش رضایی

نوشته لیندسی گراهام و میراث بی‌ثبات‌سازی در منطقه خاورمیانه اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

یادداشت منتشر شده در وب‌سایت سازمان مجاهدین خلق تحت عنوان “نه جنگ و نه مماشات؛ مقاومت سازمان‌یافته تنها راه نیل به آزادی” (۹ تیر ۱۴۰۵)، بیش از آنکه یک بیانیه سیاسی باشد، افشاگرِ بن‌بست ایدئولوژیک این سازمان است. این متن، گواهی است بر پافشاری لایه‌برداری‌نشده بر الگوهای تفکر تمامیت‌خواه و روش‌های ستیزه‌جویانه در بستری که نیازمند گذار به مولفه‌های دموکراتیک است. در واقع، این نوشتار نشان می‌دهد که سازمان همچنان به جای پذیرش انگاره‌های مدرن مشارکت مدنی، بر راهکارهای خشونت‌محور و ساختارهای آمرانه اصرار می‌ورزد که این امر، گسست عمیق میان شعارهای آزادی‌خواهانه و عمل سازمان را بیش از پیش آشکار می‌سازد.

پافشاری بر ادبیات جنگی و بازتولید روایت‌های نظامی در زمانی که جهان به سمت مشارکت سیاسی و مدنی حرکت می‌کند، ثابت می‌کند که سازمان همچنان در همان کهن‌الگوی خشونت‌محورِ گذشته گرفتار است و از پذیرش واقعیت‌های دموکراتیک، گریزان است.

شکاف میان روایت حماسی و واقعیت فرسایشی

این یادداشت سازمان، یک نمونه کلاسیک از “بازسازی روایت” است. سازمان تلاش می‌کند با استفاده از ادبیات حماسی و اصطلاحات نظامی، شکاف عمیق میان “واقعیت میدانی” و “وضعیت فعلی” خود را با استفاده از “ایده‌آل‌سازی گذشته” و “ساختن روایتی از قدرت در آینده” بپوشاند.

استراتژی “سوءاستفاده از خشم عمومی” و جابه‌جایی مرزها

” کسانی که به امید معجزه‌ای از بیرون نشسته، یا چشم به فروپاشی خودبه‌خودی و بی‌هزینه از داخل حاکمیت دوخته‌اند، آب در هاون می‌کوبند. ترندهای تصنعی، چهره‌سازیهای مجازی و ارتشهای رباتیک در فضای سایبر، هرگز بار سنگین یک انقلاب واقعی و دموکراتیک را به مقصد نخواهند رساند نیروی محرکه‌ٔ تغییر، جریانی زنده، تپنده و برخاسته از عمق خیابان‌هاست” – سایت مجاهدین خلق

سازمان در پاراگراف نخست یادداشت، با استفاده از کلماتی نظیر “ترندهای تصنعی” و “ارتش‌های رباتیک”، تلاش می‌کند از خود فاصله بگیرد و ادعا کند که برخلاف دیگران، به دنبال “خیابان” است. اما این یک “خودفریبی” است.
سازمان همزمان که از عمق خیابان‌ها سخن می‌گوید، در واقعیت در کمپ‌های محصور در آلبانی، از خیابان‌های ایران کاملاً جدا شده است. این ادعا که آن‌ها “جریانی زنده و تپنده” هستند، تضاد عمیقی با واقعیت “انزوای فیزیکی و اجتماعی” آن‌ها در اروپا دارد. آن‌ها می‌خواهند “عاملیت” خود را از طریق کلمات بازیابی کنند، در حالی که در میدان عمل، فاقد هرگونه حضور فیزیکی در خاک ایران هستند.

تحلیل ادعای “عملیات ۴ اسفند” و “پتک آتشین”: توهم یا واقعیت؟

” پاسخ واقعی به انسداد سیاسی، نه در بیانیه‌های دیپلماتیک، بلکه در میدان عمل مشخص می‌شود. تنها پنج روز پیش از آغاز درگیریهای اخیر، در سحرگاه چهارم اسفندماه، حماسه‌ای در سکوت شب پایتخت رقم خورد؛ جایی که ۲۵۰ رزمنده دلاور مجاهد، حصار توهم امنیت رژیم را شکافتند و در قلب تهران بر مقر ولایت جهل فرود آمدند تا پیام آمادگی خلق را ابلاغ کنند.” – سایت مجاهدین خلق

این بخش از متن، حساس‌ترین و بحث‌برانگیزترین ادعا است. ذکر جزئیاتی نظیر “۲۵ رزمنده” و “حمله به بیت رهبری” در یک تاریخ مشخص، تلاشی است برای بازسازی “اعتبار نظامی” که سال‌هاست از دست رفته است.

اگر چنین عملیات‌های گسترده‌ای (۲۵۰ نفر در قلب پایتخت) واقعاً رخ داده باشد، چرا این حجم از اطلاعات توسط نهادهای خبری مستقل، سازمان‌های حقوق بشری یا حتی در گزارش‌های امنیتی جهانی با این سطح از جزییات بازتاب نیافته است؟

ادعای انجام عملیات‌های تهاجمی در مقیاس بالا، با واقعیت “نظارت شدید امنیتی” که در آلبانی بر آن‌ها اعمال می‌شود، در تضاد است. سازمانی که حتی اجازه تردد آزادانه یا ارتباط دیجیتال بدون نظارت را در کمپ خود ندارد، چگونه ادعای هدایت عملیات‌های سنگین در پایتخت کشوری را دارد که یکی از خلاقانه ترین سیستم‌های امنیتی جهان را داراست؟ این ادعاها بیشتر به “جنگ روانی برای حفظ انگیزه اعضا” شباهت دارد تا گزارش یک واقعیت نظامی.

بازسازی حافظه تاریخی: “سلاح‌ها” به عنوان ابزار قربانی‌نمایی

“در سال ۱۳۸۲ سیاست استمالت با حاکمیت جرار آخوندی، در معامله‌یی بزرگ و آشکار، حدود ۲۰ هزار سلاح سبک و سنگین به همراه ۲۰ هزار تن مهمات را از دست مجاهدین خارج کرد… فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) در بیانیه رسمی خود در ۱۷ مه ۲۰۰۳، به گردآوری و توقیف ۲۱۳۹ دستگاه تانک، نفربر زرهی، قبضه‌های توپخانه و تسلیحات پدافندی از این ارتش اشاره کرد. اکنون، پس از گذشت سال‌ها، این پرسش تاریخی در برابر وجدان بشری قرار دارد خلع سلاح ارتش آزادیبخش ملی ایران در مرزهای میهن، به سود چه کسی و با چه هدفی انجام شد؟” – سایت مجاهدین خلق

سازمان با بازگشت به سال ۱۳۸۲ و موضوع خلع سلاح، سعی دارد از یک “موضع ضعف” به “موضع اعتراض” تغییر جهت دهد.

سازمان با اشاره به خلع سلاح خود، سعی می‌کند مسئولیت “عدم توانایی در حمایت از قیام‌های خیابان” را به گردن دولت‌ها (به‌ویژه آمریکا) یا معامله‌گران بین‌المللی بیندازد. این یک “فرار از مسئولیت ساختاری” است.

بحث بر سر اینکه “اگر سلاح داشتیم، سرنوشت قیام‌ها تغییر می‌کرد”، یک فرض نادرست است که از نظر تحلیل استراتژیک ضعیف است. موفقیت یک جنبش، تنها به میزان تسلیحات بستگی ندارد، بلکه به “اتصال به توده مردم” و “اعتبار سیاسی” بستگی دارد. سازمان با تمرکز بر “زرادخانه”، سعی دارد فقرِ “اعتبار اجتماعی” خود را با “قدرت نظامی خیالی” جبران کند.

تناقض میان “نفی شاه و شیخ” و “ساختار توتالیتار”

” این همان نسل آگاه و فداکاری است که با رد هر گونه بازگشت به گذشته و نفی صریح «شاه و شیخ»، مرزهای اصیل آزادیخواهی را ترسیم کرده است؛ نسلی متکی بر یک پتانسیل ساختاری با بیش از شش دهه تجربه مبارزاتی مستمر در برابر دو روی سکه دیکتاتوری.” – سایت مجاهدین خلق

سازمان در متن ادعا می‌کند که نسل جدید با نفی “شاه و شیخ” مرزهای آزادی را ترسیم کرده است؛ اما این یک “تضاد وجودی” است. سازمانی که خود از ساختار سلسله‌مراتبی، کنترل افکار و حذف عاملیت فردی رنج می‌برد، نمی‌تواند ادعای نمایندگی “نسل آگاه و فداکار” را داشته باشد. آن‌ها مدعی آزادی برای مردم هستند، در حالی که خود در یک سیستم “سیاسی-نظامی بسته” فعالیت می‌کنند.

کلام آخر

یادداشت مذکور، یک “مانیفست بقا” است، نه یک گزارش واقع‌بینانه. سازمان با استفاده از تکنیک‌های زیر سعی در بازسازی تصویر خود دارد:
– استفاده از “واژگان حماسی” برای پوشش دادن فرسایش توان عملیاتی.
ایجاد “دشمن فرضی” برای منزوی کردن مخالفان درون خود.
استفاده از “تاریخ از دست رفته” برای توجیه “ناتوانی فعلی.”
این متن نشان می‌دهد که سازمان با بحران “بی‌اعتباری میدانی” روبروست و می‌کوشد با “تولید واقعیت‌های موازی” در فضای مجازی، شکاف میان “کمپ‌ آلبانی” و “خیابان‌های ایران” را پر کند.

آرش رضایی (کارشناس ارشد علوم سیاسی و روابط بین الملل)

نوشته واکاوی و نقدی بر استراتژی‌ جنگ روانی در یادداشت‌ اخیر مجاهدین خلق اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

تعریف علمی اتاق پژواک

در یک اتاق خالی، وقتی شما فریاد می‌زنید، صدای خودتان برمی‌گردد و دوباره شنیده می‌شود (پژواک یا اکو). در دنیای اطلاعات، “اتاق پژواک” محیطی است که در آن:

* فقط اطلاعاتی که با باورهای قبلی فرد همسو هستند، به او داده می‌شود.
* هرگونه نظر مخالف، نقد یا واقعیت متفاوت، فیلتر یا مسدود می‌شود.
* در نتیجه، فرد تصور می‌کند که تمام دنیا با او هم‌عقیده است و نظر او تنها حقیقت مطلق است.

– چرا این اصطلاح برای سازمان دقیق است؟
در مورد سازمان مجاهدین خلق، ما سه لایه از “اتاق پژواک” را مشاهده می‌کنیم که در این یادداشت به آن‌ها اشاره می گردد:

الف) انزوای اطلاعاتی:
سازمان با کنترل شدید بر ورود و خروج اطلاعات (هم در کمپ و هم در رسانه‌های خود)، اجازه نمی‌دهد اعضا از دنیای واقعی و نظرات متفاوت مردم باخبر شوند. آن‌ها فقط اخبارِ تاییدکننده رهبری را می‌شنوند. این یعنی آن‌ها در یک “اتاق پژواک خبری” زندانی هستند.

ب) انزوای شناختی:
وقتی فرد فقط با یک سری ایدئولوژی‌های تکراری و تحسین‌آمیز از خودشان روبرو می‌شود، توانایی “تفکر نقادانه” را از دست می‌دهد. او دیگر نمی‌تواند تشخیص دهد کجا حقیقت است و کجا توهم. این یعنی او در یک “اتاق پژواک فکری” گیر کرده است.

ج) تاییدِ متقابل:
در سازمان، افراد مدام به هم تایید می‌دهند که “حق با ماست” و یا “دیگرانی که همچون ما نمی اندیشند و رفتار نمی کنند دشمن ما هستند”. این تایید مداوم، باعث می‌شود که اگر کسی شک کند، سریعاً توسط گروه سرکوب یا اصلاح شود. این یعنی اتاق پژواک با استفاده از ترس و فشار گروهی تقویت می‌شود.

نتیجه‌ خطرناک اتاق پژواک

خطر بزرگترین پیامد اتاق پژواک این است که باعث “توهم حقیقت” می‌شود.
سازمان به دلیل قرار داشتن در این اتاق پژواک، دچار “توهم قدرت” شده است. آن‌ها فکر می‌کنند چون در داخلِ اتاق خودشان همه با آن‌ها موافق‌اند، پس در دنیای واقعی هم همه منتظر آن‌ها هستند؛ در حالی که این یک فریب محیطی است.
وقتی سازمان در “اتاق پژواک” است، یعنی:
آن‌ها از واقعیت جامعه جدا شده‌اند و در محاصره‌ روایت‌های خودساخته‌ای قرار دارند که فقط صدای تاییدکننده‌ی آن‌ها را بازتاب می‌دهد و مانع از دیدن حقیقت دنیای بیرون می‌شود.

آرش رضایی (کارشناس ارشد علوم سیاسی و روابط بین الملل)

نوشته چگونه اتاق پژواک، مجاهدین خلق را از واقعیت جدا کرد؟ اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

در یک نگاه گذرا به مراسم وداع شخصیت های سیاسی و مذهبی بیش از 100 کشور جهان در مصلای تهران با رهبر شهید ایران، به این واقعیت پی می بریم که برخلاف تمامی توطئه و دسیسه های دشمنان ایران، پرچم سه رنگ ایران زمین بر فراز قله بشریت به اهتزاز در آمده است و سران خائن و جنایتکار مجاهدین که در کنار دشمنان قرار دارند به همراه اربابان خود برای همیشه خار و ذلیل شدند. حضور میلیونی آحاد مردم ایران با هر عقیده و مرامی در این مراسم تاریخی پیامی واضح به سران خود فروخته مجاهدین و سایر دشمنان است که همه و همه برخاستند برای ایران.

برای ایران در کنار هم خواهیم بود تا کور شود هر چشمی که توان دیدن ندارد.

صمد اسکندری

نوشته برای ایران باید برخاست اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.

مقدمه

ویرجینیا وولف*، نویسنده و متفکر برجسته انگلیسی، معتقد بود که معنای راستینِ انسانیت در “حق انتخاب” تجلی می‌یابد؛ حتی در سخت‌ترین شرایط، این حق انتخاب است که انسان بتواند جهانِ خود را بازتعریف کند. اما وقتی نگاهی به ساختار سیاسی و اجتماعی سازمان مجاهدین خلق و به‌ویژه جهان‌بینی مریم رجوی می‌اندازیم، با پارادوکسی روبرو می‌شویم که نه تنها حق انتخاب را هدف قرار داده، بلکه بر پایه “سلبِ عاملیت” بنا شده است.
ویرجینیا وولف، لایه‌ای عمیق و اخلاق‌محور به موضوع می‌افزاید. وقتی وولف می‌گوید حتی “بدترین انسان‌ها حق انتخاب دارند”، در واقع بر اراده‌ آزاد و مسئولیت اخلاقی تأکید می‌کند. در فلسفه اخلاق، انسانیت زمانی معنا می‌یابد که فرد در میان انتخاب‌های دشوار، بتواند بر غریزه‌ بقا یا فشار گروه، و انتخاب مسیرِ درست ایستادگی کند.
در مقابل، نظام تمامیت‌خواه که مریم رجوی و ساختار مجاهدین خلق نمایندگی می‌کنند، دقیقاً با هدفِ “از بین بردن حق انتخاب” طراحی شده است. در این نظام، نه تنها انتخابِ بیرونی، بلکه میزانِ انتخابِ درونی (احساس، میل و اراده) نیز توسط تشکیلات مصادره می‌شود.
به عبارتی دقیق تر، برای تحلیل این تناقض بنیادین میان شعار و عمل در جهان‌بینی مریم رجوی، می‌توانیم از دریچه همان دیدگاه و باور ویرجینیا وولف به موضوع بنگریم. اگر انسانیت را در گرو “حق انتخاب” بدانیم، ساختار تحت رهبری مریم رجوی دقیقاً در نقطه مقابل “معنای راستین انسانیت” قرار می‌گیرد، چرا که تمامیِ سازوکارهای آن، در جهتِ سلبِ حق انتخاب بنا شده است.

پارادوکس رهبری زنانه و سلب عاملیت

مریم رجوی شعار “رهبری زنان” را به‌عنوان ویترینِ دموکراتیک سازمان به بیرون از تشکیلات ارائه می‌دهد. اما در تحلیلِ معرفت‌شناختی، این “رهبری” نه یک رهایی‌بخشی، بلکه نوعی ابزاری‌سازیِ جنسیت است.
در فلسفه دموکراتیک، “رهبری زنانه” زمانی معنا دارد که زنانِ آن مجموعه دارای “عاملیتِ فردی” باشند؛ یعنی حق انتخابِ پوشش، سبک زندگی، پیوند عاطفی و حقِ نقدِ رهبری را داشته باشند.
واقعیت تشکیلاتی: شهادتِ تعدادی از کادرهای تشکیلاتی جدا شده و با سابقه مجاهدین خلق چون بتول سلطانی، حمیرا محمدنژاد، نسرین ابراهیمی ، زهرا میرباقری و زینب (ژینا) حسین نژاد نشان می‌دهد که این “رهبری” صرفاً یک سلسله‌مراتبِ اقتدارگرایانه است. در این ساختار، زن نه یک سوژه آزاد، بلکه ابزاری است که برای بقای هسته مرکزی قدرت مانیپوله (دستکاری) می‌شود. وقتی فرد حق انتخاب سبک پوشش خود را ندارد یا عواطف انسانی‌اش را در قالب پیوندِ زناشویی تجربه کند، او عملاً از “انسانیت” به معنای مورد نظر وولف خلع شده است.

استبداد درونی به‌مثابه‌ «ضد دموکراسی»

تمامیت‌خواهی مریم رجوی در یک اصل بنیادین روان‌شناختی ریشه دارد: “کنترل بر حریم خصوصی برای کنترل بر اراده سیاسی.”
وقتی رهبری می‌تواند تعیین کند که یک زن چطور لباس بپوشد یا چگونه فکر کند، یعنی نفوذش را از حوزه عمومی به پستوهایِ ذهن و بدنِ فرد برده است.
این مدل رفتاری دقیقاً همان منطق “اتاق پژواک”** است که پیش‌تر به آن اشاره شد. در این اتاق، تفاوت جنسیتی یا ابرازِ میلِ انسانی (مانند عشق)، عامل فساد و انحراف از مبارزه تعریف می‌شود تا کنترل رهبری بر تمامی ابعاد زندگی اعضا حفظ شود. شعار دموکراسی در دهان کسی که حتی حق انتخاب پوشش اعضای پیرامونش را به رسمیت نمی‌شناسد، یک دروغ ساختاری است.

تقلیل زن به نماد

مریم رجوی در سخنرانی‌هایش از آزادی زنان به‌عنوان شاخصِ تمدن یاد می‌کند، اما در مناسبات درونی، زن را به “نماد وفاداری” تقلیل می‌دهد.
شواهدی که توسط بانوانی چون ژینا حسین‌نژاد مطرح شده است، نشان می‌دهد که چگونه ساختارِ تشکیلاتی، زنان را وادار می‌کند تا هویت خود را در ایثار برای رهبری ذوب کنند. این یک نوع کلاسیک از مسخ‌شدگی است.
در این جهان‌بینی، آزادی یک مفهومِ ابزاری است که فقط برای مصرف بیرونی (جذب حمایت بین‌المللی) تولید می‌شود، در حالی که در محیط درونی، با عریان‌سازی فرد از هویت شخصی‌اش مواجه هستیم.

تناقض معرفتی: اجبار به‌نام انتخاب

مریم رجوی ادعا می‌کند که اعضای سازمان آگاهانه این مسیر را انتخاب کرده‌اند. اما بر اساس متدولوژی معرفت‌شناختی، انتخاب در فضایی که اطلاعات متفاوت در دسترس نیست (انزوای مطلق) و فشارِ گروهی برای همرنگ شدن با جماعت وجود دارد، انتخاب آزاد نیست؛ بلکه تسلیم ساختاری است.
دیدگاه و یاور ویرجینیا وولف مبنی بر اینکه “حق انتخاب، معنای راستین انسانیت است”، تیرِ خلاصی بر جهان‌بینی تمامیت‌خواهانه سازمان است.
سازمان مجاهدین، دقیقاً در جایی که حق انتخاب (حتی در ساده‌ترین شکل آن یعنی عشق و پوشش) را از زنان سلب می‌کند، انسانیت آن‌ها را مصادره کرده است.

کلام آخر

مریم رجوی نمی‌تواند “دموکرات” باشد، چون دموکراسی بر پایه احترام به تفاوت و انتخاب فردی بنا شده است؛ در حالی که ساختارِ تحت رهبری او بر پایه هم‌شکلی اجباری و انکارِ فردیت استوار است.
این تناقض آشکار بین شعارهای حقوق بشری در پاریس و واقعیت‌های تلخ درونی در آلبانی، نه یک خطای مدیریتی، بلکه جوهره‌ اصلی یک “سیستم توتالیتر” است که برای بقای خود، نیاز دارد تا انسان‌ها را از “حق انتخاب” محروم کند.
اگر انسانیت در گروی حق انتخاب و بازتعریف ارزش‌ها توسط خود انسان باشد، پس هر ساختاری که انتخاب را از فرد سلب کند، در واقع در حال “انسانیت‌زدایی” است. مریم رجوی و ساختار سیاسی او، نه با هدف توانمندسازی انسان، بلکه با هدف ساختن “ابزارهای ایدئولوژیک” فعالیت می‌کنند. در این میان، شعارهای مربوط به “برابری جنسیتی” و “دموکراسی”، نه به عنوان مقصد، بلکه به عنوان ابزار پوششی برای مشروعیت‌طلبی بین‌المللی به کار می‌روند.

آرش رضایی

* ویرجینیا وولف یکی از برجسته‌ترین و تأثیرگذارترین نویسندگان، داستان‌نویسان و منتقدان ادبی انگلستان در قرن بیستم بود. او به عنوان یکی از ستون‌های اصلی «مدرنیسم» در ادبیات شناخته می‌شود. وولف خود یکی از پیشگامانِ بررسیِ پیچیدگی‌هایِ «روان‌شناسی زنانه» و «موضع زن در جامعه» بود.
تمرکز بر «درونیات» و «روان»: وولف به جای توصیف صرف وقایع، به دنبال کشف جریان آگاهی بود. وقتی ما از منظر او به موضوع «حق انتخاب» و «ماهیت انسانی» در ساختارِ سازمان نگاه می‌کنیم، در واقع داریم از لایه بیرونی (شعارها) به لایه درونی (فروپاشی شخصیت و سلب اراده) نفوذ می‌کنیم.
نقد ساختارهای مردسالارانه و اقتدارگرا: اگرچه او مستقیماً به سیاست‌های تشکیلاتی نمی‌پرداخت، اما در آثارش (مانند اتاق خود) به زیبایی به این موضوع می‌پردازد که چگونه محیط‌های اجتماعی و ساختارهایِ قدرت، مانع از شکوفایی «خلاقیت» و «آزادی فردی» می‌شوند.

** اصطلاح «اتاق پژواک» یک مفهوم بسیار مهم در جامعه‌شناسی، روان‌شناسی و علوم سیاسی است که برای توصیف یک وضعیتِ “انزوای فکری” به کار می‌رود.

نوشته تقابل شعارهای جنسیتی مریم رجوی با ساختار سلب عاملیت اولین بار در انجمن نجات. پدیدار شد.