محاکمه در قرارگاه حبیب – قسمت اول

حدودا سال 80 بود که پس از تغییر سازماندهی در قرارگاه ۷، تحت مسئولیت فردی به نام ضیا مقدم قرار گرفتم. من در وضعیت پاسیوی بودم و تا چند روز اول کاری با من وبقیه نفرات نداشتند . اما این آرامش چندان دوام نیآورد و خیلی زود نوبت یکی دیگر از بحث‌های ایدئولوژیک و تشکیلاتی […]

حدودا سال 80 بود که پس از تغییر سازماندهی در قرارگاه ۷، تحت مسئولیت فردی به نام ضیا مقدم قرار گرفتم. من در وضعیت پاسیوی بودم و تا چند روز اول کاری با من وبقیه نفرات نداشتند . اما این آرامش چندان دوام نیآورد و خیلی زود نوبت یکی دیگر از بحث‌های ایدئولوژیک و تشکیلاتی رسید.

یک روز یک نوار تصویری از مریم رجوی پخش کردند که در آن یکی از بندهای انقلاب ایدئولوژیک به نام “مفت‌خوری” مطرح شده بود. پس از پخش این نوار، همه نفرات موظف شدند فاکت‌های خود را درباره مفت‌خوری نوشته و در جمع ارائه کنند. به بیان دیگر، هرکس باید خودش را در برابر دیگران محکوم و به اصطلاح روسیاه و اعتراف می‌کرد که از امکانات تشکیلات استفاده نموده اما بهای آن را با فداکاری مورد انتظار نپرداخته است.!

یکی از محورهای اصلی این بحث، همان شعار معروف “عمر چریک شش ماهه است” بود. استدلالشان این بود که اگر کسی هنوز زنده مانده و به اصطلاح شهید نشده، پس حتماً مفت‌خور بوده است!
نوبت به من رسید تا مثلا فاکت های مفت خوری را بنویسم ، اما واقعاً من چیزی برای نوشتن نداشتم چون نمی‌توانستم چیزی را که در وجودم نبود، صرفاً برای راضی کردن مسئولان بسازم وهمین موضوع را به مسئولین گفتم! آنها برای اینکه مرا تحت فشار بیشتری قرار دهند و به اصطلاح به قله انقلاب مریم نزدیک کنند، تعدادی از همشهری‌هایم را که در قرارگاه ۱۰ حبیب بودند، برای انجام کار توضیحی درخصوص ضرورت عبور از بحث های انقلاب نزد من فرستادند.

در مناسبات مجاهدین، مسئله فقط انجام کار یا اجرای دستور نبود؛ حتی ذهن و حافظه انسان هم باید تحت کنترل تشکیلات قرار می‌گرفت. مدام به ذهن و گذشته افراد از جمله من گیر می‌دادند. تمام خاطرات زندگی‌ام در ذهنم زنده بود و گذشته‌ام برایم به نوعی نوستالژی تبدیل شده بود. بارها به من می‌گفتند باید حافظه‌ات را پاک کنی؛ حافظه تو حامل ارزش‌های بورژوازی و ارتجاعی است و باید فرهنگ و ارزش‌های مجاهدین را جایگزین آن کنی.!

واقعاً از نظر روحی و روانی به وضعیت دشواری رسیده بودم. من در جامعه عادی زندگی آرامی داشتم و دغدغه‌های معمول زندگی خودم را دنبال می‌کردم، اما حالا در بیابان‌های عراق گرفتار مناسباتی شده بودم که هر روز با یک بحث جدید، ذهن و روان ما را درگیر می‌کردند. اگر فقط از ما بیگاری می‌کشیدند، شاید تحملش آسان‌تر بود؛ اما مسئله این بود که لحظه‌ای اجازه نمی‌دادند ذهن انسان از فشارهای تشکیلاتی آزاد شود.
گاهی با خودم فکر می‌کردم اگر مسعود رجوی توانایی چنین کاری را داشت، حتماً یک تراشه در مغز تک‌تک ما کار می‌گذاشت تا دیگر هیچ فکر و خاطره مستقلی نداشته باشیم و کاملاً به ربات‌هایی تبدیل شویم که فقط فرمان می‌گیرند و اجرا می‌ کنند.

در همین دوران، وضعیت روحی من روزبه‌روز بدتر می‌شد. بطوریکه دچار کابوس‌های شبانه شده بودم. بارها در خواب وحشت‌زده با فریاد از خواب می‌پریدم. این وضعیت حتی باعث اعتراض تن‌واحدی‌هایم شده بود. کار به جایی رسید که تخت خوابم را جابه‌جا کردند و مرا به انتهای آسایشگاه منتقل کردند تا مزاحم دیگران نباشم.

اما کسی نمی‌پرسید چرا یک انسان در محیطی که ادعای آرمان‌خواهی و رهایی دارد، باید تا این اندازه دچار اضطراب و آشفتگی روانی شود. کار بجایی رسید که طی نامه ای به مسئولین اعلام جدایی خودم از تشکیلات را مطرح کردم. درپی این این درخواستم یک روز مرا به ستاد فرماندهی قرارگاه حبیب نزد ژیلا دیهیم، مسئول ستاد، بردند. او از من پرسید: چرا در مناسبات اکتیو نیستی و چرا مسئولانت از تو رضایت ندارند؟
من که دیگر نمی‌خواستم طفره بروم. صریح به او گفتم: : فکرهایم را کردم. نمی‌توانم ادامه بدهم. می‌خواهم از سازمان جدا شوم .

ژیلا دیهیم در پاسخ گفت: روزی که تو را از لعیا تحویل گرفتم، او مشکلاتت را برای من توضیح داده بود.

سپس جزوه‌ای از زندگی‌نامه یکی از اعضای کشته‌شده سازمان به نام آرام گفتاری به من داد. شروع کرد به تعریف کردن سرگذشت او و گفت که آرام نیز پروسه‌ای شبیه به من داشته، حتی به زندان ابوغریب فرستاده شده و برای تأمین مایحتاج صنفی خود، مجبور بوده با طناب به داخل چاه سپتیک زندان برود و با سطل آن را تخلیه کند. به گفته او، آرام آن‌قدر تحقیر و خوار شده بود تا سرانجام ابراز ندامت کرده و درخواست بازگشت به مناسبات را داده بود و سازمان هم منت بر سرش گذاشته و او را پذیرفته بود. ژیلا در پایان با لحنی تهدیدآمیز به من گفت:

حواست باشد، محاکمه در قرارگاه حبیب – قسمت اول
حدودا سال 80 بود که پس از تغییر سازماندهی در قرارگاه ۷، تحت مسئولیت فردی به نام ضیا مقدم قرار گرفتم. من در وضعیت پاسیوی بودم و تا چند روز اول کاری با من وبقیه نفرات نداشتند . اما این آرامش چندان دوام نیآورد و خیلی زود نوبت یکی دیگر از بحث‌های ایدئولوژیک و تشکیلاتی رسید.
یک روز یک نوار تصویری از مریم رجوی پخش کردند که در آن یکی از بندهای انقلاب ایدئولوژیک به نام “مفت‌خوری” مطرح شده بود. پس از پخش این نوار، همه نفرات موظف شدند فاکت‌های خود را درباره مفت‌خوری نوشته و در جمع ارائه کنند. به بیان دیگر، هرکس باید خودش را در برابر دیگران محکوم و به اصطلاح روسیاه و اعتراف می‌کرد که از امکانات تشکیلات استفاده نموده اما بهای آن را با فداکاری مورد انتظار نپرداخته است.!
یکی از محورهای اصلی این بحث، همان شعار معروف “عمر چریک شش ماهه است” بود. استدلالشان این بود که اگر کسی هنوز زنده مانده و به اصطلاح شهید نشده، پس حتماً مفت‌خور بوده است!
نوبت به من رسید تا مثلا فاکت های مفت خوری را بنویسم ، اما واقعاً من چیزی برای نوشتن نداشتم چون نمی‌توانستم چیزی را که در وجودم نبود، صرفاً برای راضی کردن مسئولان بسازم وهمین موضوع را به مسئولین گفتم! آنها برای اینکه مرا تحت فشار بیشتری قرار دهند و به اصطلاح به قله انقلاب مریم نزدیک کنند، تعدادی از همشهری‌هایم را که در قرارگاه ۱۰ حبیب بودند، برای انجام کار توضیحی درخصوص ضرورت عبور از بحث های انقلاب نزد من فرستادند.
در مناسبات مجاهدین، مسئله فقط انجام کار یا اجرای دستور نبود؛ حتی ذهن و حافظه انسان هم باید تحت کنترل تشکیلات قرار می‌گرفت. مدام به ذهن و گذشته افراد از جمله من گیر می‌دادند. تمام خاطرات زندگی‌ام در ذهنم زنده بود و گذشته‌ام برایم به نوعی نوستالژی تبدیل شده بود. بارها به من می‌گفتند باید حافظه‌ات را پاک کنی؛ حافظه تو حامل ارزش‌های بورژوازی و ارتجاعی است و باید فرهنگ و ارزش‌های مجاهدین را جایگزین آن کنی.!
واقعاً از نظر روحی و روانی به وضعیت دشواری رسیده بودم. من در جامعه عادی زندگی آرامی داشتم و دغدغه‌های معمول زندگی خودم را دنبال می‌کردم، اما حالا در بیابان‌های عراق گرفتار مناسباتی شده بودم که هر روز با یک بحث جدید، ذهن و روان ما را درگیر می‌کردند. اگر فقط از ما بیگاری می‌کشیدند، شاید تحملش آسان‌تر بود؛ اما مسئله این بود که لحظه‌ای اجازه نمی‌دادند ذهن انسان از فشارهای تشکیلاتی آزاد شود.
گاهی با خودم فکر می‌کردم اگر مسعود رجوی توانایی چنین کاری را داشت، حتماً یک تراشه در مغز تک‌تک ما کار می‌گذاشت تا دیگر هیچ فکر و خاطره مستقلی نداشته باشیم و کاملاً به ربات‌هایی تبدیل شویم که فقط فرمان می‌گیرند و اجرا می‌ کنند.
در همین دوران، وضعیت روحی من روزبه‌روز بدتر می‌شد. بطوریکه دچار کابوس‌های شبانه شده بودم. بارها در خواب وحشت‌زده با فریاد از خواب می‌پریدم. این وضعیت حتی باعث اعتراض تن‌واحدی‌هایم شده بود. کار به جایی رسید که تخت خوابم را جابه‌جا کردند و مرا به انتهای آسایشگاه منتقل کردند تا مزاحم دیگران نباشم.
اما کسی نمی‌پرسید چرا یک انسان در محیطی که ادعای آرمان‌خواهی و رهایی دارد، باید تا این اندازه دچار اضطراب و آشفتگی روانی شود. کار بجایی رسید که طی نامه ای به مسئولین اعلام جدایی خودم از تشکیلات را مطرح کردم. درپی این این درخواستم یک روز مرا به ستاد فرماندهی قرارگاه حبیب نزد ژیلا دیهیم، مسئول ستاد، بردند. او از من پرسید: چرا در مناسبات اکتیو نیستی و چرا مسئولانت از تو رضایت ندارند؟
من که دیگر نمی‌خواستم طفره بروم. صریح به او گفتم: : فکرهایم را کردم. نمی‌توانم ادامه بدهم. می‌خواهم از سازمان جدا شوم .
ژیلا دیهیم در پاسخ گفت: روزی که تو را از لعیا تحویل گرفتم، او مشکلاتت را برای من توضیح داده بود.
سپس جزوه‌ای از زندگی‌نامه یکی از اعضای کشته‌شده سازمان به نام آرام گفتاری به من داد. شروع کرد به تعریف کردن سرگذشت او و گفت که آرام نیز پروسه‌ای شبیه به من داشته، حتی به زندان ابوغریب فرستاده شده و برای تأمین مایحتاج صنفی خود، مجبور بوده با طناب به داخل چاه سپتیک زندان برود و با سطل آن را تخلیه کند. به گفته او، آرام آن‌قدر تحقیر و خوار شده بود تا سرانجام ابراز ندامت کرده و درخواست بازگشت به مناسبات را داده بود و سازمان هم منت بر سرش گذاشته و او را پذیرفته بود. ژیلا در پایان با لحنی تهدیدآمیز به من گفت:
حواست باشد، قلوس‌بازی درنیار! ممکن است تو را هم به زندان مخوف ابوغریب بفرستیم!
برای من کاملاً روشن بود که این صحبت‌ها نه برای کمک به حل مشکلاتم، بلکه برای ترساندن و منصرف کردنم از تصمیم جدایی مطرح می‌شود .
بعد از این صحبت‌ها، ژیلا برای اینکه شاید بتواند مرا مثلا شرمنده نماید یک خودنویس به من هدیه داد و گفت این خودنویس متعلق به دخترم بوده اما آن را به تو هدیه می‌دهم.
اما من که مصمم به جدایی بودم هدیه و تهدید هیچ‌کدام تأثیری در تصمیم من نداشت و همچنان بر جدایی ام از تشکیلات تأکید کردم. اما اینباراین بار ژیلا عصبانی شد و به یکی از مسئولین بنام حمید گفت: داریوش (نام مستعار من) را ببرید تا اورا تعیین وتکلیف کنیم یعنی می خواستند مرا در برابرجمع ‌قرار دهند. این بود که فردای آن روز، ساعت ۹ صبح، تمام کارها تعطیل شد و همه نفرات به سالن اجتماعات رفتیم. حتی تعدادی از افراد قرارگاه ۱۰ نیز در نشست حضور داشتند.
ژیلا دیهیم نشستی گذاشت ودر ابتدای آن گفت همان‌طور که می‌دانید، ما نفرات پذیرشی را برای یک دوره امتحانی به قرارگاه می‌آوریم و اگر صلاحیتشان احراز شد، درتشکیلات باقی می‌مانند. سپس ادامه داد این نشست در ادامه نشست ۳۸۰ برگزار می‌شود و با اشاره به اصطلاحات تشکیلاتی، به جمع کد داد که سطح و اشل این نشست چیست.
منظور او نشریه مجاهد شماره ۳۸۰ بود که در سال ۱۳۷۳ منتشر شده بود و در آن اسامی تعدادی از افرادی که خواهان جدایی از سازمان بودند، مطرح شده بود. در آن ماجرا، تشکیلات مجاهدین با طرح اتهام نفوذی و مأمور رژیم بودن، تلاش کرده بود با علنی کردن این اتهامات و گرفتن اعتراف از افراد، برای دیگر اعضا زهرچشم بگیرد.
داریوش قنواتی
! ممکن است تو را هم به زندان مخوف ابوغریب بفرستیم!

برای من کاملاً روشن بود که این صحبت‌ها نه برای کمک به حل مشکلاتم، بلکه برای ترساندن و منصرف کردنم از تصمیم جدایی مطرح می‌شود .

بعد از این صحبت‌ها، ژیلا برای اینکه شاید بتواند مرا مثلا شرمنده نماید یک خودنویس به من هدیه داد و گفت این خودنویس متعلق به دخترم بوده اما آن را به تو هدیه می‌دهم.

اما من که مصمم به جدایی بودم هدیه و تهدید هیچ‌کدام تأثیری در تصمیم من نداشت و همچنان بر جدایی ام از تشکیلات تأکید کردم. اما اینباراین بار ژیلا عصبانی شد و به یکی از مسئولین بنام حمید گفت: داریوش (نام مستعار من) را ببرید تا اورا تعیین وتکلیف کنیم یعنی می خواستند مرا در برابرجمع ‌قرار دهند. این بود که فردای آن روز، ساعت ۹ صبح، تمام کارها تعطیل شد و همه نفرات به سالن اجتماعات رفتیم. حتی تعدادی از افراد قرارگاه ۱۰ نیز در نشست حضور داشتند.

ژیلا دیهیم نشستی گذاشت ودر ابتدای آن گفت همان‌طور که می‌دانید، ما نفرات پذیرشی را برای یک دوره امتحانی به قرارگاه می‌آوریم و اگر صلاحیتشان احراز شد، درتشکیلات باقی می‌مانند. سپس ادامه داد این نشست در ادامه نشست ۳۸۰ برگزار می‌شود و با اشاره به اصطلاحات تشکیلاتی، به جمع کد داد که سطح و اشل این نشست چیست.

منظور او نشریه مجاهد شماره ۳۸۰ بود که در سال ۱۳۷۳ منتشر شده بود و در آن اسامی تعدادی از افرادی که خواهان جدایی از سازمان بودند، مطرح شده بود. در آن ماجرا، تشکیلات مجاهدین با طرح اتهام نفوذی و مأمور رژیم بودن، تلاش کرده بود با علنی کردن این اتهامات و گرفتن اعتراف از افراد، برای دیگر اعضا زهرچشم بگیرد.

داریوش قنواتی